Το πλήρωμα SpaceX-12 της NASA απαντά σε ερωτήσεις από την καραντίνα. Οι αστροναύτες της NASA, Τζέσικα Μέιρ και Τζακ Χάθαγουεϊ , η αστροναύτης της ESA (Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος) Σόφι Αντενότ και ο κοσμοναύτης της Roscosmos, Αντρέι Φεντιάεφ, απάντησαν σε ερωτήσεις την Κυριακή από τα Ενοικιαζόμενα Δωμάτια του Πληρώματος των Αστροναυτών, μέσα στο Κτίριο Επιχειρήσεων και Ελέγχου Neil A. Armstrong στο Διαστημικό Κέντρο Κένεντι της NASA στη Φλόριντα.Κατά τη διάρκεια της εικονικής τους ενημέρωσης με τα μέσα ενημέρωσης, το Πλήρωμα-12 συζήτησε τις επιστημονικές αντιρρήσεις του στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό και μερικά από τα προσωπικά αναμνηστικά που θα φέρουν μαζί τους στο οκτάμηνο ταξίδι τους στο εργαστήριο σε τροχιά.Η απογείωση έχει προγραμματιστεί όχι νωρίτερα από τις 6:01 π.μ. EST την Τετάρτη 11 Φεβρουαρίου, από το Διαστημικό Συγκρότημα Εκτόξευσης 40 στον Διαστημικό Σταθμό Ακρωτηρίου Κανάβεραλ στη Φλόριντα. Η στοχευμένη ώρα πρόσδεσης είναι περίπου στις 10:30 π.μ. την Πέμπτη 12 Φεβρουαρίου. Δείτε την ενημέρωση παρακάτω: https://www.nasa.gov/blogs/spacestation/2026/02/08/nasas-spacex-crew-12-answer-questions-from-quarantine/ Μέλη του πληρώματος της αποστολής SpaceX Crew-12 της NASA, από αριστερά προς τα δεξιά, ο κοσμοναύτης Andrey Fedyaev της Roscosmos, οι αστροναύτες Jack Hathaway και Jessica Meir της NASA, και η αστροναύτης της ESA (Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος) Sophie Adenot, συμμετέχουν σε συνέντευξη Τύπου από το Astronaut Crew Quarters μέσα στο κτίριο Neil A. Armstrong Operations and Checkout στο Διαστημικό Κέντρο Kennedy του οργανισμού στη Φλόριντα την Κυριακή 8 Φεβρουαρίου 2026. Εταιρεία Πυραύλων και Διαστήματος Ενέργεια Ο Διεθνής Διαστημικός Σταθμός (ISS) έχει τη δική του ατμόσφαιρα! Και είναι αρκετά επιθετική. Χρόνια πολλά σε όλους για την Ημέρα της Επιστήμης! Πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι το διάστημα είναι ένα απόλυτο κενό. Αλλά αυτό δεν είναι απολύτως αλήθεια, ειδικά κοντά σε έναν γίγαντα όπως ο Διεθνής Διαστημικός Σταθμός. Ο ISS περιβάλλεται από το δικό του σύννεφο αερίου και σκόνης. Από πού προέρχεται; Φανταστείτε τον σταθμό να πετάει με σχεδόν 28.000 χλμ./ώρα. Σε υψόμετρο 400 χλμ., υπάρχουν ακόμα αραιά σωματίδια της ατμόσφαιρας της Γης. Ο ISS κυριολεκτικά συγκρούεται με αυτά, δημιουργώντας κρουστικά κύματα. Σε αυτό προστίθενται: 🔵 "Λοφία" αερίου από προωθητήρες ελέγχου στάσης. 🔵 Μικροσκοπικοί ατμοί από το εξωτερικό περίβλημα υπό την επίδραση του Ήλιου. 🔵 Εκπομπές από συστήματα υποστήριξης ζωής. Όλα αυτά σχηματίζουν την εξωτερική ατμόσφαιρα (EA) του σταθμού - ένα μη φιλικό μείγμα πλάσματος, σκόνης και ατόμων υψηλής ενέργειας. Ο κύριος κίνδυνος είναι η διάβρωση του διαστήματος. Τα κύρια παράσιτα σε αυτό το περιβάλλον είναι τα άτομα οξυγόνου, αζώτου και υδρογόνου. Με απλά λόγια, σε τροχιακές ταχύτητες, διαθέτουν τεράστια ενέργεια και βομβαρδίζουν την επιφάνεια σαν αμμοβολή, μόνο σε μοριακό επίπεδο. Η διαστημική διάβρωση είναι διαφορετική από τη συνηθισμένη σκουριά. Υπό την επίδρασή της, τα υλικά χάνουν την αντοχή τους, αλλάζουν χρώμα, θολώνουν και χάνουν τις θερμομονωτικές τους ιδιότητες. ⏩ Ο στόχος του πειράματος Quartz-M είναι η προστασία του τροχιακού σταθμού. Για να κατανοήσουν πώς να προστατεύσουν τον σταθμό και τα μελλοντικά διαστημόπλοια από επιβλαβείς επιρροές ή ακόμα και να μάθουν πώς να επισκευάζουν υλικά έγκαιρα, Ρώσοι επιστήμονες διεξάγουν το πείραμα Quartz-M. Ένα ειδικό σύμπλεγμα αισθητήρων είναι εγκατεστημένο στην εξωτερική επιφάνεια του ISS που: ✔️ μελετά τη σύνθεση της ατμόσφαιρας γύρω από τον σταθμό και τη «συμπεριφορά» της· ✔️ αναζητά πηγές διαστημικής διάβρωσης· ✔️ μετράει, σε πραγματικό χρόνο, πόσο ενεργά και πώς υποβαθμίζονται διάφορα υλικά στο διάστημα. Τα αποτελέσματα αυτού του πειράματος θα βοηθήσουν στη δημιουργία πιο ανθεκτικών υλικών και επιστρώσεων για μελλοντικούς τροχιακούς σταθμούς, και μάλιστα για οποιοδήποτε διαστημόπλοιο γενικότερα. https://vk.com/rsc_energia?w=wall-167742670_23923

Οι γειτονικοί μας γαλαξίες «αυτοεξορίζονται» στο Σύμπαν αφήνοντας ελεύθερο το πεδίο στην επικείμενη μάχη Ανδρομέδας-Γης. Σπάνιο κοσμικό φαινόμενο μεταβάλλει την τύχη του γαλαξία μας που μέχρι σήμερα έχει αποδειχθεί εξαιρετικά ανθεκτικός. Ο γαλαξίας μας ανήκει στο αποκαλούμενο Τοπικό Σμήνος, μια ομάδα 50-100 γαλαξιών. Μια νέα μελέτη αναφέρει ότι οι γειτονικοί σε εμάς γαλαξίες του Τοπικού Σμήνους απομακρύνονται από εμάς κινούμενοι στο βαθύ Διάστημα ανοίγοντας το δρόμο στο γιγάντιο γαλαξία της Ανδρομέδας που έχει μπει σε τροχιά σύγκρουσης με το δικό μας γαλαξία.Με διάμετρο 150-220 χιλιάδων ετών φωτός η Ανδρομέδα θεωρείται ο μεγαλύτερος γαλαξίας του Τοπικού Σμήνους και σύμφωνα με τα υπάρχοντα δεδομένα κινείται με τέτοιο τρόπο ώστε σε 4,5-6 δισ. έτη θα φτάσει στη περιοχή που βρίσκεται ο γαλαξίας μας. Μέχρι πρόσφατα οι επιστήμονες θεωρούσαν δεδομένη τη σύγκρουση και την εξαφάνιση του γαλαξία μας έτσι όπως τουλάχιστον τον γνωρίζουμε αφού όπως συμβαίνει στις γαλαξιακές συγκρούσεις ο μικρότερος γαλαξίας σε κάποιο ποσοστό καταστρέφεται και σε κάποιο άλλο αποτελεί προϊόν απορρόφησης από τον επιτιθέμενο γαλαξία σχηματίζοντας στην ουσία έναν νέο γαλαξία.Πρόσφατες προσομοιώσεις δείχνουν ότι η μοίρα του γαλαξία μας δεν είναι προδιαγεγραμμένη αφού υπάρχουν αυξημένες πιθανότητες η Ανδρομέδα να μην πέσει πάνω στο γαλαξία μας αλλά να περάσει κοντά μπαίνοντας για κάποιο χρονικό διάστημα σε μια τροχιακή σχέση μαζί του γεγονός που θα προκαλέσει βέβαια διάφορα κοσμικά φαινόμενα αλλά δεν θα σημάνει το τέλος του γαλαξία μας.Να σημειωθεί επίσης ότι διάφορες έρευνες τα τελευταία χρόνια έχουν αποκαλύψει ότι ο γαλαξίας μας έχει… μονομαχήσει με περισσότερους από δέκα γαλαξίες στη διάρκεια της ύπαρξης του και βγήκε από όλες νικητής ακόμη και στις περιπτώσεις που δέχθηκε επίθεση από μεγαλύτερο γαλαξία. Βέβαια το τεράστιο μέγεθος της Ανδρομέδας δεν αφήνει περιθώρια στους επιστήμονες για να σκέφτονται ότι θα μπορέσει να επιβιώσει ο δικός μας γαλαξίας από την αναμέτρηση αν τελικά αυτή συμβεί.Μια νέα έρευνα περιγράφει το περιβάλλον στο οποίο θα γίνει αυτή η αναμέτρηση αναφέροντας η δομή του Διαστήματος στην περιοχή που βρίσκεται ο γαλαξίας υπάρχει ένα κολοσσιαίο επίπεδο στρώμα σκοτεινής ύλης το οποίο είναι και αυτό που ωθεί όλους τους γειτονικούς μας γαλαξίες μακριά από εμάς προς τα βάθη του Διαστήματος εξουδετερώνοντας τις δυνάμεις έλξης αυτών των γαλαξιών με το δικό μας και αφήνοντας έτσι ελεύθερο το δρόμο για το ραντεβού της Ανδρομέδας με το γαλαξία μας.Οι παρατηρούμενες κινήσεις των κοντινών γαλαξιών και οι συνδυασμένες μάζες του Γαλαξία και της Ανδρομέδας μπορούν να εξηγηθούν σωστά μόνο με αυτή την επίπεδη κατανομή μάζας ανέφεραν οι ερευνητές σε ανακοίνωσή τους. Η ανακάλυψη Οι προσομοιώσεις μοντελοποίησαν την εξέλιξη του τοπικού Σύμπαντος από την αρχή του χωροχρόνου ξεκινώντας από τις κατανομές μάζας που παρατηρούνται στην κοσμική μικροκυματική ακτινοβολία υποβάθρου το αρχαιότερο φως του σύμπαντος που εκπέμφθηκε όταν το σύμπαν ήταν μόλις 380000 ετών. Στη συνέχεια το μοντέλο αναπαρήγαγε βασικά χαρακτηριστικά των κοντινών γαλαξιών όπως η μάζα η θέση και η ταχύτητα της Ανδρομέδας και του γαλαξία μας καθώς και τις θέσεις και τις ταχύτητες 31 γαλαξιών λίγο έξω από το Τοπικό Σμήνος.Αυτό αποκάλυψε ότι η μάζα λίγο πέρα από το Τοπικό Σμήνος συμπεριλαμβανομένης της σκοτεινής και της ορατής ύλης κατανέμεται σε ένα τεράστιο επίπεδο στρώμα που εκτείνεται για δεκάδες εκατομμύρια έτη φωτός και συνεχίζεται πέρα από τα όρια της προσομοίωσης. Επειδή οι κοντινοί γαλαξίες είναι ενσωματωμένοι σε αυτό το πεπλατυσμένο στρώμα σκοτεινής ύλης οποιαδήποτε βαρυτική έλξη από το Τοπικό Σμήνος αντισταθμίζεται από τη βαρυτική έλξη της πιο μακρινής μάζας στο στρώμα η οποία τους τραβά προς τα έξω. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2069832/oi-geitonikoi-mas-galaxies-aytoexorizontai-sto-sympan-afinontas-eleythero-to-pedio-stin-epikeimeni-machi-andromedas-gis/ Στη φωτογραφία εικονίζεται ο γαλαξίας μας και αριστερά σε τροχιά γύρω από αυτόν το Μικρό και το Μεγάλο Μαγγελανικό Νέφος,δύο μικροί γειτονικοί μας γαλαξίες.

Η γέννηση της φιλοσοφίας. Ο Αριστοτέλης παρατήρησε ότι οι άνθρωποι άρχισαν να φιλοσοφούν από περιέργεια και ότι ο πατέρας της φιλοσοφίας είναι ο Θαλής από την Μίλητο, μια παραθαλάσσια πόλη της Μικράς Ασίας, όπου ίδρυσε μάλιστα και την πρώτη σχολή φιλοσοφίας, την σχολή της Μιλήτου. Ο Θαλής ήταν ο πρώτος άνθρωπος που, έχοντας την περιέργεια να μάθει πώς προέκυψαν όσα υπάρχουν, προσπάθησε να εξηγήσει ποιό ήταν το στοιχείο εκείνο από το οποίο δημιουργήθηκε ο κόσμος.Βεβαίως και πριν τον Θαλή θέλησαν οι άνθρωποι να εξηγήσουν πώς γεννήθηκε ο κόσμος. Οι εξηγήσεις των εκείνες όμως είτε βασίζονταν στην πίστη και ήταν θρησκευτικού χαρακτήρα είτε στηρίζονταν στην φαντασία και ήταν μυθολογικού τύπου. Σε κάθε περίπτωση επρόκειτο για υποκειμενικής φύσεως εξηγήσεις, για ερμηνείες που δεν βασίζονταν στην πραγματικότητα, αλλά εξέφραζαν απλώς τις διαθέσεις και τις επιθυμίες των εισηγητών τους. Μπορεί κάποιος να πιστεύει ή να φαντάζεται κάτι, χωρίς όμως να είναι ανάγκη αυτό να ισχύει στην πραγματικότητα. Δικαιούμαι ασφαλώς να πιστεύω ή να φαντάζομαι ότι υπάρχουν άνθρωποι στο διάστημα, αφού η αλήθεια είναι μέχρι τώρα πέρα από την Γη δεν έχουν βρεθεί άνθρωποι πουθενά αλλού, σε κανένα άλλο ουράνιο σώμα.Εν αντιθέσει προς τις θρησκευτικού και μυθολογικού τύπου αντιλήψεις για την δημιουργία του κόσμου, η άποψη του Θαλή έχει αντικειμενική βάση, καθόσον στηρίζεται στην παρατήρηση των πραγμάτων. Στόχος του Θαλή δεν ήταν να μας πει απλώς τι φανταζόταν ή τι πίστευε ο ίδιος μέσα του για την αρχή των πάντων. Θέλοντας να ικανοποιήσει την περιέργειά του για το πώς δημιουργήθηκε ο κόσμος, εστίασε την προσοχή του έξω από τον ίδιο, στα ίδια τα πράγματα, έτσι ώστε, παρατηρώντας τα , να καταλάβει από που προήλθαν αυτά.Εξετάζοντας λοιπόν την τροφή όλων των όντων και τα σπέρματα όλων των οργανισμών, ο Θαλής παρατήρησε ότι η κατάστασή τους είναι υγρή. Βάσει της παρατήρησης αυτής, σε συνδυασμό προς το γεγονός ότι το στοιχείο που κάνει ένα πράγμα να είναι υγρό είναι το νερό, υποστήριξε ότι το καθετί στον κόσμο γεννιέται από το νερό. Παρατήρησε επίσης ότι το νερό ήταν το πλεονάζον στοιχείο στον κόσμο. Δεν αρκούσε παρά να ατενίσει το πέλαγος που απλωνόταν μπροστά στην πατρίδα του, την Μίλητο, να παρατηρήσει τα ποτάμια και να δει τις βροχές, για να πειστεί περί της κυριαρχίας του νερού στην φύση. Έτσι, κατάληξε στο συμπέρασμα, ότι η αρχή των πάντων είναι το νερό. Αυτή είναι η πρώτη φράση με την οποία αρχίζει το βιβλίο της ιστορίας της φιλοσοφίας.Παράλληλα προς την εισαγωγή της φιλοσοφίας στην σκηνή του πολιτισμού, ο Θαλής εισηγήθηκε και τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να ασκείται αυτή. Κι αυτός ο τρόπος δεν ήταν άλλος από τον διάλογο.Στην συνείδηση των ανθρώπων της εποχής του ο Θαλής, όντας ένας από τους επτά σοφούς της αρχαιότητας, ήταν ένα άκρως σεβαστό πρόσωπο και ως τέτοιο δεν μπορεί παρά να εθεωρείτο κάτοχος της απόλυτης αλήθειας. Ο ίδιος όμως φαίνεται ότι δεν δίσταζε να θέτει τις απόψεις του στην κρίση των άλλων. Τούτο συνάγεται από το γεγονός ότι ένας μαθητής του, ο Αναξίμανδρος, απέρριψε τον ισχυρισμό του ότι η αρχή των πάντων είναι το νερό, δίχως αυτό να προκαλέσει την αντίδρασή του.Το να αμφισβητήσει κανείς τα λόγια ενός κατά γενική ομολογία άκρως σεβαστού προσώπου, όπως ο Θαλής, ήταν πράξη επιλήψιμη, η οποία θα πρέπει να επέσυρε και ανάλογες πειθαρχικές κυρώσεις. Το γεγονός όμως ότι ουδαμού στην ιστορία αναφέρεται ότι ο Αναξίμανδρος φυλακίστηκε, εξορίστηκε ή υπέστη κάποιο άλλο είδος τιμωρίας μας επιτρέπει να υποθέσουμε ότι η κριτική που άσκησε για τον ισχυρισμό του δασκάλου του θα έγινε με την συναίνεση του Θαλή. Μπορούμε να φανταστούμε τον Θαλή να λέει ότι «γι’ αυτούς και γι’ αυτούς τους λόγους εγώ θεωρώ ότι η αρχή των πάντων είναι το νερό. Αν κάποιος διαφωνεί, ας το πει, εξηγώντας όμως και τον λόγο της διαφωνίας του». Έτσι ο Αναξίμανδρος, διατύπωσε την ένστασή του παραθέτοντας παράλληλα και το σκεπτικό της διαφωνίας του με τον δάσκαλό του.Σύμφωνα με την θεωρία των αρχαίων Ελλήνων, κάθε πράγμα στην φύση αποτελείται από το νερό, την φωτιά, τον αέρα και την γη, και ανάλογα προς το ποσοστό συμμετοχής του καθενός από τα τέσσερα αυτά στοιχεία σε ένα πράγμα παίρνει την μορφή του. Ένα τραπέζι έχει την μορφή του στερεού σώματος, επειδή αυτό υπερέχει η γη έναντι των άλλων τριών στοιχείων, το γάλα έχει την μορφή του υγρού πράγματος, επειδή μεταξύ των τεσσάρων στοιχείων το πλεονάζον στοιχείο σε αυτό είναι το νερό, και κ.ο.κ. με κάθε άλλο πράγμα. Καθώς δε σε ένα πράγμα δεν υπάρχει τίποτε άλλο πέρα από τα τέσσερα στοιχεία, έπεται ότι, αν διαλυθεί αυτό εις τα εξ ων συνετέθη, δεν θα απομείνει τίποτε άλλο εκτός από αυτά. Αν υπάρξει δε ολοκληρωτική καταστροφή του κόσμου και διαλυθούν όλα τα πράγματα από τα οποία αποτελείται αυτός, ό,τι θα υπάρχει τότε στον κόσμο θα είναι μόνο τα τέσσερα στοιχεία. Για τούτο αυτά ορίζονται ως τα έσχατα στοιχεία της φύσης ή του κόσμου.Τα έσχατα στοιχεία της φύσης, επισήμανε ο Αναξίμανδρος, δεν είναι ίδια μεταξύ τους. Σε αντίθεση προς την γη, λόγου χάριν, τον αέρα ούτε να τον πιάσουμε ούτε να τον δούμε μπορούμε. Τα τέσσερα στοιχεία της φύσης, δεν διαφέρουν απλώς μεταξύ τους, παρατήρησε ακόμη ο Αναξίμανδρος, αλλά βρίσκονται σε μια μάχη επικράτησης του ενός επί του άλλου. Το νερό θέλει να σβήσει την φωτιά από την πλευρά της να εξαφανίσει το νερό εξαερώνοντάς το. Αν δεν συμβαίνει αυτό και κανένα από τα τέσσερα στοιχεία δεν μπορεί να επιβληθεί στα άλλα, είναι γιατί μια δύναμη, η Δίκη, τα κρατάει σε ισορροπία μεταξύ τους, έτσι ώστε να μπορεί ο κόσμος να συνεχίσει να υπάρχει.Αν ίσχυε ο ισχυρισμός του Θαλή ότι το νερό είναι η αρχή των πάντων, τότε αυτό ως εκ της υπεροχής του έναντι των άλλων στοιχείων της φύσης θα εξάλειφε την φωτιά και μαζί θα κατέρρεε ο κόσμος ολόκληρος, αφού, για να υπάρχει ο κόσμος όπως υπάρχει, θα πρέπει να υπάρχει σε αυτόν μαζί με τα άλλα τρία στοιχεία και η φωτιά. Ένας κόσμος, όπως ο δικός μας, που αποτελέιται από τέσσερα στοιχεία, το νερό, την φωτιά, τον αέρα και την γη – δεν μπορεί να είναι ίδιος με έναν κόσμο που αποτελέιται από τρία στοιχεία – το νερό, τον αέρα και την γη. Άρα, κατά τον Αναξίμανδρο, για να υπάρχει ο κόσμος όπως υπάρχει, θα πρέπει τα τέσσερα στοιχεία από τα οποία αποτελείται αυτός να είναι ισότιμα, να μην ξεχωρίζει σε υπεροχή το ένα από το άλλο. Εν τοιαύτη περιπτώσει, κανένα από τα τέσσερα στοιχεία της φύσης, δεν θα μπορούσε ξεχωρίζοντας από τα άλλα τρία στοιχεία να είναι η αρχή του κόσμου. Κάποιο άλλο στοιχείο, λοιπόν, πέρα από τα τέσσερα έσχατα στοιχεία της φύσης, υποστήριξε ο Αναξίμανδρος, θα πρέπει να είναι η αρχή του κόσμου. Το στοιχείο αυτό ο Αναξίμανδρος το απεκάλεσε «άπειρον».Το άπειρον – το οποίο προέρχεται από το στερητικό πρόθεμα «α» και την λέξη «πέρας», που σημαίνει το τέλος, το τέρμα, κάτι δηλαδή που υπερβαίνει το όριο – δηλώνει ένα στοιχείο που, εν αντιθέσει προς τα τέσσερα στοιχεία της φύσης, τα οποία βρίσκονται εντός των ορίων του κόσμου, δεν περιορίζεται κάπου, ώστε να μπορεί να παρατηρηθεί. Γι’ αυτό και είναι αδύνατον να περιγραφεί. Περιγράφουμε κάτι που μπορούμε να το παρατηρήσουμε – να το δούμε, να το πιάσουμε κ.ο.κ.Όπως όμως ο Αναξίμανδρος αμφισβήτησε τον ισχυρισμό του δασκάλου του ‘οτι η αρχή των πάντων είναι το νερό, έτσι και ο μαθητής του Αναξίμανδρου Αναξιμένης αποποιήθηκε την θεωρία του για το άπειρον. Κατά τον Αναξιμένη, αρχή του κόσμου, το στοιχείο από το οποίο προέκυψαν όλα στην φύση, ο αέρας.Οι απόψεις περί της αρχής της δημιουργίας του κόσμου που διατυπώθηκαν στους κόλπους της σχολής της Μιλήτου κάθε άλλο παρά ακριβείς μπορούν να θεωρηθούν βέβαια. Το σημαντικό όμως με την διατύπωση των θεωριών του Θαλή, του Αναξίμανδρου και του Αναξιμένη είναι ότι η σχολή της Μιλήτου, όπου έδρασαν αυτοί, επικρατούσε η ελευθερία ανταλλαγής απόψεων μεταξύ των μελών της, η δυνατότητα διεξαγωγής διαλόγου, το να δικαιούται να διατυπώνει ο καθένας την άποψή του ανεπιφύλακτα. Κι αυτή η αντίληψη μεταλαμπαδεύτηκε στις σχολές φιλοσοφίας που ιδρύθηκαν στην συνέχεια – από την αρχαιότητα έως σήμερα.Η φιλοσοφία διαχρονικά είναι αναπόσπαστα δεμένη με τον διάλογο. Εκφράζοντας την στενή σχέση της προς τον διάλογο, ο Πλάτων την ταύτισε με την «διαλεκτική», με το «δούναι και δέξασθαι τον λόγον», με την δυνατότητα να λέει κανείς απερίφραστα την γνώμη του δίνοντας παράλληλα την δυνατότητα στον άλλο να υποστηρίξει ελέυθερα την δική του άποψη. απόσπασμα από το βιβλίο «Το Φιλοσοφικό Θέατρο», Θεοδόσης Ν. Πελεγρίνης, εκδόσεις Κωσταράκη, 2025 – https://www.kostaraki.gr/shop/products/to-filosofiko-theatro (*) Την Τρίτη 10 Φεβρουαρίου 2026, ο Θεοδόσης Πελεγρίνης, θα παρουσιάσει το νέο του βιβλίο με τίτλο «Το φιλοσοφικό θέατρο», με αποσπάσματα της τζαζ παράστασης «Τυχαίοι έρωτες του Ζ. Π. Σαρτρ», στο θέατρο Μπέλλος, οδός Κέκροπος 1 στην Πλάκα. Όπως σήμερα η θεωρία των χορδών προτείνει ότι όλα τα σωματίδια είναι διαφορετικές δονήσεις μιας θεμελιώδους δομής, της χορδής, έτσι και ο Θαλής υποστήριζε ότι μία και μόνη πρωταρχική ουσία, το νερό, μετασχηματίζεται στα πάντα. Ο Αναξίμανδρος αντί για το νερό θεώρησε ως αρχή των πάντων κάτι απροσδιόριστο, άυλο και μη αισθητό, το άπειρον. (Διαβάστε επίσης: Το ‘Καθιερωμένο Πρότυπο’ του Εμπεδοκλή) https://physicsgg.me/2023/11/04/το-καθιερωμένο-πρότυπο-του-εμπεδοκλή/

Αποκαλύπτοντας την πυρηνική μαγεία. Μια πρόσφατη θεωρητική ανάλυση δείχνει ότι οι μυστηριώδεις «μαγικοί αριθμοί» που σταθεροποιούν τις πυρηνικές δομές μπορούν να προκύψουν φυσικά από τις πυρηνικές δυνάμεις – εφόσον αυτές περιγράφονται με τον κατάλληλο τρόπο.Οι ατομικοί πυρήνες μελετώνται εδώ και πάνω από έναν αιώνα, συγκεκριμένα από τα πιο βασικά ερωτήματα της πυρηνικής φυσικής παραμένουν αναπάντητα: Πόσοι δεσμευμένοι συνδυασμοί πρωτονίων και νετρονίων, δηλαδή ισότοπα, μπορούν να υπάρξουν; Πού βρίσκονται τα όρια της πυρηνικής ύπαρξης; Πώς συντίθενται τα χημικά στοιχεία στο σύμπαν; Ενδείξεις για την επίλυση αυτών των γρίφων βρίσκονται στην τεράστια φαινομενολογία της πυρηνικής δομής – στις μετρημένες δεκάδες χιλιάδων πυρηνικών καταστάσεων, στις διαστάσεις τους και στις αντιδράσεις τους. Μέσα σε αυτό το χάος πληροφορίες, τα μοτίβα και οι ανωμαλίες στα δεδομένα προσφέρουν κρίσιμα στοιχεία.Μια τέτοια ανωμαλία εντοπίστηκε ήδη από το 1934: Οι πυρήνες που περιέχουν συγκεκριμένους αριθμούς πρωτονίων και νετρονίων (2, 8, 20, 28, 50, 82…) είναι απροσδόκητα σταθεροί. Αυτοί οι «μαγικοί αριθμοί» (σχήμα 1), όπως τους ονόμασε αργότερα ο Eugene Wigner, αντικαταστάθηκαν για δεκαετίες σε μια μικροσκοπική εξήγηση πρώτων αρχών και εξηγούνταν μόνο φαινομενολογικά μέσω του προτύπου των πυρηνικών φλοιών. Τώρα, ο Chenrong Ding από το Πανεπιστήμιο Sun Yat-sen στην Κίνα και οι συνεργάτες του έχουν δείξει πώς οι μαγικοί αριθμοί προκύπτουν από τις υποκείμενες αλληλεπιδράσεις μεταξύ πρωτονίων και νετρονίων, υπό την προϋπόθεση ότι οι εν λόγω αλληλεπιδράσεις περιγράφονται με τον κατάλληλο τρόπο. Τα αποτελέσματα προσφέρουν μια σημαντική γέφυρα μεταξύ των φαινομενολογικών περιγραφών και των μοντέλων πρώτων αρχών.Οι ατομικοί πυρήνες – όπου όλες οι θεμελιώδεις δυνάμεις εκτός από τη βαρύτητα δρουν σε μια λεπτή ισορροπία – αποτελούν το αρχετυπικό παράδειγμα πολύπλοκων συστημάτων. Τα συστατικά τους, πρωτόνια και νετρόνια (τα επονομαζόμενα νουκλεόνια), αλληλεπιδρούν μεταξύ τους μέσω ισχυρών και ηλεκτρομαγνητικών δυνάμεων, με την ασθενή αλληλεπίδραση να διέπει από τα κανάλια πυρηνικής διάσπασης. Αυτή η φυσική μπορεί να θεωρηθεί ως ένα κβαντικό πρόβλημα πολλών σωμάτων. Στην πράξη, όμως, η επίλυσή του θέτει τεράστιες προκλήσεις, τόσο θεωρητικές όσο και υπολογιστικές.Για να σημειώσουν πρόοδο, οι πυρηνικοί φυσικοί έχουν αναπτύξει με την πάροδο των χρόνων μια πληθώρα αποτελεσματικών μοντέλων για να περιγράψουν αυτά τα δύσκολα αντικείμενα.Το πρότυπο των πυρηνικών φλοιών είναι αναμφισβήτητα εκείνο που είχε τη μεγαλύτερη επίδραση στο πεδίο. Σε αυτό το μοντέλο, τα νουκλεόνια περιγράφονται ως διαφορετικά σωματίδια μέσα σε ένα μέσο δυναμικής σύνδεσης. Το δυναμικό αυτό δημιουργεί διακριτά ενεργειακά επίπεδα ή φλοιούς, τους οποίους τα νουκλεόνια καταλαμβάνουν διαδοχικά από τις χαμηλότερες στις υψηλότερες ενέργειες. Οι μαγικοί αριθμοί βρίσκονται στην πυρήνα αυτού του πλαισίου. Προκύπτουν ως μεγάλα ενεργειακά χάσματα που διαχωρίζουν ομάδες επιπέδων πρωτονίων ή νετρονίων (σχήμα 2, αριστερό διάγραμμα). Τα χάσματα αυτά εμποδίζουν τις διεγέρσεις των νουκλεονίων και προσδίδουν αυξημένη σταθερότητα σε διαμορφώσεις όπου ένα σύνολο φλοιών είναι πλήρως συμπληρωμένο – παρόμοια με τον τρόπο που οι κλειστοί ηλεκτρονικοί φλοιοί σταθεροποιούν τα ευγενή αέρια στο πρότυπο φλοιών. Παρά την εννοιολογική της απλότητα, το πρότυπο των πυρηνικών φλοιών έχει αποδειχθεί εντυπωσιακά φορέματα, ερμηνεύοντας ένα ευρύ φάσμα πυρηνικών φαινομένων – από την εξήγηση των φυσικών αφθονιών σταθερών ισοτόπων και των τάσεων στις ειδικές διεγερμένες καταστάσεων την πρόβλεψη μεγεθών αντιδράσεων, όπως οι ενεργές διατομές σύλληψης νετρονίων.Όταν όμως λαμβάνονται υπόψη οι πραγματικές αλληλεπιδράσεις μεταξύ νουκλεονίων, αυτό το πλαίσιο γίνεται πολύ δύσκολο να δικαιολογηθεί. Η γυμνή δύναμη νουκλεονίου-νουκλεονίου είναι ισχυρή με εμβέλεια περίπου 2 fm (1 fm=10 -15 m), η οποία αντιστοιχεί στη μέση απόσταση μεταξύ των νουκλεονίων μέσα σε μια πυρήνα. Επιπλέον, οι δυνάμεις που περιλαμβάνουν την ταυτόχρονη αλληλεπίδραση τριών νουκλεονίων είναι κάθε άλλο παρά αμελητέες. Με άλλα λόγια, φαίνεται ότι τα πρωτόνια και τα νετρόνια παρουσιάζουν ισχυρές κβαντικές συσχετίσεις, κάτι που φαίνεται να έρχεται σε αντίθεση με μια περιγραφή ανεξάρτητων σωματιδίων. Επιπρόσθετα,αν κανείς υπολογίσει μέσα δυναμικές απευθείας από «ρεαλιστικές» πυρηνικές δυνάμεις, αυτές αποτυγχάνουν να δημιουργήσουν τα μεγάλα ενεργειακά χάσματα που συνδέονται με τους μαγικούς αριθμούς (σχήμα 2) .Γιατί; Με την πρώτη ματιά, η επιτυχία του προτύπου φλοιών φαίνεται πράγματι σχεδόν μαγική.Ένα σημαντικό κομμάτι του παζλ είναι ότι στην κβαντομηχανική, ούτε το δυναμικό αλληλεπίδρασης ούτε τα επίπεδα ενέργειας ενός μόνο σωματιδίου είναι από μόνα τους άμεσα παρατηρήσιμες ποσότητες. Κατά συνέπεια, ούτε το γυμνό δυναμικό ούτε το δυναμικό του προτύπου φλοιών δεν μπορούν να θεωρηθούν ως οι «αληθινές» πυρηνικές αλληλεπιδράσεις.Η φαινομενική διαφορά μεταξύ αυτών των δύο περιγραφών επομένως δεν ακυρώνει, κατ’ αρχήν, καμία από τις δύο. Πώς λοιπόν δεν μπορούν να συμβιβαστούν οι δύο αντίθετες απόψεις; Η απάντηση έγκειται στην τροποποίηση του κβαντομηχανικού δυναμικού, υπό την προϋπόθεση ότι η αντίστοιχη κυματοσυνάρτηση πολλών σωμάτων μεταβάλλεται κατάλληλα. Συγκεκριμένα, αυτές οι αλλαγές θα πρέπει να αφήσουν αμετάβλητα τα φυσικά παρατηρούμενα μεγέθη (ολικές ενέργειες, ενεργές διατομές κλπ). Πρόσφατα, αυτή η ελευθερία έχει αξιοποιηθεί για την κατασκευή πυρηνικών αλληλεπιδράσεων που είναι πιο κατάλληλες για υπολογισμούς ab initio. Οι δηλώσεις αυτές επιτεύχθηκαν με την υιοθέτηση μαθηματικών τεχνικών από την ομάδα επανακανονικοποίησης, η οποία επιτρέπει την παρακολούθηση του τρόπου με τον οποίο ένα φυσικό σύστημα μεταβάλλεται όταν παρατηρείται σε διαφορετικές κλίμακες ανάλυσης.Ο Ding και οι συνεργάτες του βασίζονται σε αυτές τις προτάσεις που ξεκινούν από τη σύγχρονη περιγραφή ρεαλιστικών πυρηνικών δυνάμεων: αλληλεπιδράσεις δύο και τριών νουκλεονίων που μοντελοποιούνται με τη χειρόμορφη αποτελεσματική θεωρία πεδίου (EFT). Στη συνέχεια, εφαρμόζει τεχνική ομάδα επανακανονικοποίησης για να «οδηγήσουν» αυτό το μοντέλο αλληλεπίδρασης σε προοδευτικά χαμηλότερες αναλύσεις , δημιουργώντας ένα πυρηνικό δυναμικό για κάθε βήμα ανάλυσης (με κλίμακα ανάλυσης που κυμαίνεται από άπειρο έως 1,8 fm -1 ). Χρησιμοποιώντας σύγχρονες ab initio μεθόδους, έλυσαν – για κάθε ανάλυση – την εξίσωση Schrödinger πολλών σωμάτων για τον βαρύ πυρήνα κασσίτερου-132 (μια δοκιμαστική περίπτωση ως διπλά μαγικός πυρήνας που περιλαμβάνει 50 πρωτόνια και 82 νετρόνια). Τέλος, εξήγησε την αντίστοιχη δομή φλοιών ενός νουκλεονίου από τις υπολογισμένες κυματοσυναρτήσεις θεμελιώδους κατάστασης.Το σχήμα 2 δείχνει πώς η ανάλυση της πυρηνικής αλληλεπίδρασης γεφυρώνει την περιγραφή του προτύπου φλοιών με εκείνη της χειρόμορφης EFT. Σε υψηλή ανάλυση – όπου η πυρηνική αλληλεπίδραση είναι μη διατακτική και προκαλεί ισχυρές συσχετίσεις στην κυματοσυνάρτηση πολλών νουκλεονίων – το φάσμα ενός σωματιδίου εμφανίζει μόνο μέτρια κενά, που αντιστοιχούν σε αριθμούς πρωτονίων 34 και 58. Καθώς η κλίμακα ανάλυσης μειώνεται, το φάσμα του ενός σωματιδίου μεταβάλλεται σημαντικά. Τα κενά υψηλής ανάλυσης εξαφανίζονται και αρχίζουν να παρουσιάζονται άλλα. Σε επαρκώς χαμηλή ανάλυση, η προκύπτουσα δομή επιπέδων γίνεται πολύ παρόμοια με εκείνη που δημιουργεί το δυναμικό του προτύπου φλοιών. Και είναι αξιοσημείωτο ότι στη συνέχεια αναδύονται οι γνώριμοι μαγικοί αριθμοί.Έτσι, η εργασία των Ding et al συμφιλιώνει δύο φαινομενικά αντίθετα οπτικές για τον ατομικό πυρήνα: ένα εμπειρικό μοντέλο που καθοδηγεί εδώ και καιρό την κατανόησή μας για την πυρηνική φαινομενολογία και μια αναγωγική προσέγγιση που επιδιώκει να εξαγάγει τη δομή των πυρήνων από την θεμελιώδη θεωρία της ισχυρήςαλληλεπίδρασης. Η γεφύρωση αυτών των δύο προσεγγίσεων αποτελεί ορόσημο για τον τομέα και ανοίγει συναρπαστικές προοπτικές για τη μελέτη των ελάχιστα κατανοητών ορίων του πυρηνικού χάρτη. Εκεί είναι γνωστό ότι οι παραδοσιακοί μαγικοί αριθμοίφανίζονται και εμφανίζονται νέοι. Η ανάπτυξη μιας περιγραφής της ενιαίας από τις πρώτες αρχές μπορεί τελικά να οδηγήσει τους ερευνητές στην επίλυση των μακροβιότερων ανοιχτών ερωτημάτων της πυρηνικής φυσικής. διαβάστε περισσότερες λεπτομέρειες: Exposing Nuclear Magic – https://physics.aps.org/articles/v19/11 Σχήμα 1: Οι πυρηνικοί «μαγικοί αριθμοί» (2, 8, 20, 28, 50, 82 …) αναφέρονται σε πυρήνες που έχουν 2, 8, 20, 28, 50, 82, 126 νετρόνια ή πρωτόνια. Αυτοί οι πυρήνες είναι πιο άφθονοι από άλλους πυρήνες με παρόμοιους μαζικούς αριθμούς, υποδεικνύοντας ότι η δομή τους είναι πιο σταθερή. Μια νέα εργασία συνδέει την παραδοσιακή, φαινομενολογική ερμηνεία του πυρηνικoύ προτύπου φλοιών https://physicsgg.me/2014/08/05/h-maria-goeppert-mayer-και-το-πρότυπο-φλοιών/ με μια μικροσκοπική εξήγηση που βασίζεται στις υποκείμενες αλληλεπιδράσεις μεταξύ των νουκλεονίων. Σχήμα 2: Ενεργειακά επίπεδα ενός σωματιδίου για πρωτόνια στο κασσίτερο-132 ως συνάρτηση της κλίμακας ανάλυσης με την οποία περιγράφονται οι πυρηνικές δυνάμεις. Δεξιότερα, εμφανίζεται το φάσμα ενός σωματιδίου που προκύπτει από αλληλεπιδράσεις χειρόμορφης αποτελεσματικής θεωρίας πεδίου ( chiral effect-field- theory = EFT). Στη μέσην, εμφανίζονται φάσματα για μειούμενες αναλύσεις (εκφρασμένες σε fm-1). Το αριστερότερο φάσμα είναι το φάσμα ενός σωματιδίου από το πρότυπο φλοιών, το οποίο εμφανίζει τους καθιερωμένους μαγικούς αριθμούς (20, 28 και 50) και συμφωνεί με το φάσμα που λαμβάνεται στη μικρότερη ανάλυση.

Μπράβο στην Αστρονομική Ένωση Σπάρτης που αναλαμβάνει για ακόμη μια φορά το εγχείρημα της διοργάνωσης μιας Πανελλήνιας συνάντηση. Ξέρει να το κάνει άψογα και το έχει αποδείξει. Επίσης συμφωνώ στην απόφασή τους η φετινή συνάντηση να απευθύνεται στα μέλη των συλλόγων . Οι σύλλογοι που διοργάνωσαν πανελλήνιες συναντήσεις εδώ και 20 χρόνια περίπου, είχαν ως βασικό σκοπό την εκλαΐκευση της αστρονομίας στο ευρύ κοινό. Σύμφωνοι όλοι με αυτόν τον σκοπό υπομέναμε άτομα και συμπεριφορές μη συμβατές με το πνεύμα της αστρονομικής παρατήρησης και αστροφωτογράφισης. Δυστυχώς -όπως το ανέφερε και ο Άγγελος - αυτή η προσπάθεια των συλλόγων και όλων των ερασιτεχνών αστρονόμων δεν είχε τον ανάλογο αντίκτυπο μιας και ελάχιστοι δραστηριοποιήθηκαν μέσα σε συλλόγους για να συμβάλλουν κι αυτοί με τη σειρά τους στη διάχυση της αστρονομίας στη κοινωνία. Ας επιστρέψει στις ρίζες του λοιπόν η πανελλήνια συνάντηση 2026.