Jump to content
  • Ανατολή: 02:59
    Μεσουράνηση: 07:34
    Δύση: 11:26
    Φωτισμός: 36.78 %
    Ηλικία: 23.36 ημερών

    Αυτή τη στιγμή είναι 10/02/2026 και
    ώρα 23:17:25 UTC + 2 (EET)

    Ο Ουρανός τώρα

  • Καλωσήρθατε στο AstroVox, το site που από τις 10 Ιανουαρίου 1999 προωθεί την ερασιτεχνική αστρονομία στην Ελλάδα. Στο AstroVox θα βρείτε ένα ενεργό forum, όπου συμμετέχουν εκατοντάδες φίλοι της αστρονομίας από όλη την Ελλάδα, εισαγωγικά άρθρα για ερασιτεχνική αστρονομία και αστροφωτογράφηση καθώς και μια πολύ μεγάλη συλλογή από αστροφωτογραφίες μελών. Αν είστε νέοι στην αστρονομία ή ψάχνετε να αγοράσετε το πρώτο σας τηλεσκόπιο, υπάρχει μια γωνιά στο site ειδικά για εσάς. Φροντίστε επίσης να διαβάσετε αυτά τα 10 βασικά βήματα καθώς και τα εισαγωγικά άρθρα του site. Αν σας ενδιαφέρει η αστροφωτογραφία, φροντίστε να διαβάσετε τα ιδιαίτερα διαφωτιστικά άρθρα αστροφωτογραφίας της AVAT. Σε κάθε περίπτωση, σας καλούμε να εγγραφείτε και να συμμετάσχετε κι εσείς στις συζητήσεις στο forum, είναι εντελώς δωρεάν! 

  • Επερχόμενα γεγονότα

    Δεν υπάρχουν προσεχείς εκδηλώσεις
  • 110 Είναι ο C/2023 A3 (Tsuchinshan–ATLAS) ο καλύτερος κομήτης που έχετε δει;

    1. 1. Είναι ο C/2023 A3 (Tsuchinshan–ATLAS) ο πιο εντυπωσιακός κομήτης που έχετε δει;


      • Ναι, είναι ο καλύτερος που έχω δει!
      • Όχι, έχω δει πιο εντυπωσιακό κομήτη
      • Είναι ο μόνος κομήτης που έχω δει
      • Δεν είμαι σίγουρος

  • Ροή δραστηριοτήτων

    1. 3892

      Διαστημική Εξερεύνηση

    2. 190

      Περί Αστέρων

    3. 207

      Τεχνητή Νοημοσύνη.

    4. 73

      Πλανητικά νεφελώματα.

    5. 103

      Πλανήτης Αφροδίτη.

  • Πρόσφατες αστροειδήσεις

    • Η Αποστολή 74 Εργάζεται με Ερευνητικό Εξοπλισμό και Εκπαίδευση Soyuz καθώς η NASA Προσαρμόζει την Ημερομηνία Εκτόξευσης του Πληρώματος-12. Η Αποστολή 74 ξεκίνησε την εβδομάδα εγκαθιστώντας φαρμακευτικό υλικό και υλικό έρευνας για την άσκηση, συνεχίζοντας τις συνεχιζόμενες μελέτες για την προώθηση της ανθρώπινης υγείας εντός και εκτός Γης. Το τρίο των διαστημοπλοίων στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό προσομοίωσε επίσης ένα σενάριο γρήγορης επιστροφής στη Γη στο διαστημόπλοιο Soyuz, καθώς η αποστολή SpaceX Crew-12 της NASA στοχεύει σε νέα ημερομηνία εκτόξευσης.Το περιβάλλον χωρίς βαρύτητα του διαστήματος επιτρέπει την εξαγωγή ερευνητικών αποτελεσμάτων και αποκαλύπτει γνώσεις που δεν μπορούν να ληφθούν υπό την πίεση της βαρύτητας της Γης. Η μελέτη των πρωτεϊνικών κρυστάλλων σε μικροβαρύτητα αποκαλύπτει σαφέστερες δομές από αυτές που παράγονται στο έδαφος, βοηθώντας τους γιατρούς να σχεδιάσουν ασφαλέστερα και πιο αποτελεσματικά φάρμακα, ενώ παράλληλα προωθούν την φαρμακευτική παραγωγή στο διάστημα . Ο μηχανικός πτήσης της NASA, Κρις Γουίλιαμς, συνέβαλε σε αυτή την έρευνα τη Δευτέρα, εγκαθιστώντας κασέτες γεμάτες με δείγματα πρωτεϊνικών κρυστάλλων μέσα στον Προηγμένο Επεξεργαστή Διαστημικού Πειράματος-4 που βρίσκεται στη μονάδα εργαστηρίου Destiny .Στη συνέχεια, ο Williams άρχισε να συγκεντρώνει και να ρυθμίζει τον εξοπλισμό για μια επερχόμενη συνεδρία άσκησης για να μετρήσει την αερόβια και καρδιαγγειακή του υγεία. Αρχικά, έστησε εξοπλισμό που θα παρακολουθεί τον καρδιακό ρυθμό και τον ρυθμό αναπνοής του και στη συνέχεια δοκίμασε τις συνδέσεις των καλωδίων τροφοδοσίας και δεδομένων. Στη συνέχεια, έλεγξε τις φιάλες αερίων αναπνοής και προετοίμασε άλλα εξαρτήματα για να υπολογίσει με ακρίβεια την κατανάλωση οξυγόνου και την παραγωγή διοξειδίου του άνθρακα. Ο Williams θα φορέσει τον βιοϊατρικό εξοπλισμό, συμπεριλαμβανομένων των αισθητήρων θώρακα, την Τρίτη, ενώ θα κάνει πετάλι σε έναν κύκλο άσκησης, βοηθώντας τους γιατρούς να κατανοήσουν πώς η φυσική κατάσταση ενός μέλους του πληρώματος προσαρμόζεται στη μικροβαρύτητα.Ο Γουίλιαμς συμμετείχε επίσης μαζί με τους κοσμοναύτες της Roscosmos, Σεργκέι Κουντ-Σβερτσκόφ και Σεργκέι Μικάεφ, και εξασκήθηκε σε μια προσομοίωση υπολογιστή για γρήγορη είσοδο σε ένα διαστημόπλοιο Soyuz, αποσύνδεση από το τροχιακό φυλάκιο και εκτέλεση χειροκίνητης και αυτόματης καθόδου στην ατμόσφαιρα της Γης σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης. Τα πληρώματα παραμένουν στον διαστημικό σταθμό για μήνες κάθε φορά και ανανεώνουν τακτικά τις επιχειρησιακές τους δεξιότητες στο διαστημόπλοιο, καθώς και στις διαδικασίες εκπαίδευσης έκτακτης ανάγκης.Ο διοικητής του σταθμού Kud-Sverchkov αργότερα συνέλεξε δείγματα σάλιου του για ανάλυση και στη συνέχεια προσάρμοσε ηλεκτρόδια στον εαυτό του για 24ωρη καρδιακή παρακολούθηση. Οι γιατροί θα χρησιμοποιήσουν τα βιοϊατρικά δεδομένα για να κατανοήσουν πώς οι επιπτώσεις της ζωής στο διάστημα, συμπεριλαμβανομένης της ακτινοβολίας, της έλλειψης βαρύτητας και της απομόνωσης, επηρεάζουν το νευρικό και ανοσοποιητικό σύστημα ενός μέλους του πληρώματος. Ο Mikaev εργάστηκε στις μεταφορές νερού και στη συνέχεια έστρεψε την προσοχή του σε φωτογραφικές επιθεωρήσεις παραθύρων μέσα στη μονάδα υπηρεσιών Zvezda.Η αποστολή SpaceX Crew-12 της NASA στοχεύει τώρα στην εκτόξευσή της προς το τροχιακό φυλάκιο το νωρίτερο πριν από τις 5:38 π.μ. EST, την Πέμπτη 12 Φεβρουαρίου . Οι ομάδες της αποστολής ολοκλήρωσαν μια ανασκόπηση καιρού τη Δευτέρα και επέλεξαν να παραιτηθούν από την ευκαιρία εκτόξευσης την Τετάρτη 11 Φεβρουαρίου λόγω δυσμενών προβλεπόμενων καιρικών συνθηκών κατά μήκος της τροχιάς πτήσης του διαστημοπλοίου Dragon. Ο καιρός θα συνεχίσει να αποτελεί αντικείμενο παρακολούθησης στις 12 Φεβρουαρίου και οι συνθήκες αναμένεται να βελτιωθούν την Παρασκευή 13 Φεβρουαρίου. Μάθετε περισσότερα για τις δραστηριότητες του διαστημικού σταθμού ακολουθώντας το ιστολόγιο του διαστημικού σταθμού , @space_station στο X, καθώς και τους λογαριασμούς του ISS στο Facebook και στο Instagram . https://www.nasa.gov/blogs/spacestation/2026/02/09/expedition-74-works-research-gear-soyuz-training-as-nasa-adjusts-crew-12-launch-date/ Οι πρώτες ακτίνες μιας τροχιακής ανατολής φωτίζουν την ατμόσφαιρα της Γης σε αυτή τη φωτογραφία που τραβήχτηκε από τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό καθώς αυτός βρισκόταν σε τροχιά 422 χιλιομέτρων πάνω από τη Γαλλική Πολυνησία στον Ειρηνικό Ωκεανό περίπου στις 2:52 π.μ. τοπική ώρα.       Οι αποστολές των CubeSats ξεκινούν. Ο αστροναύτης της NASA, Κρις Γουίλιαμς, έστρεψε μια κάμερα έξω από ένα παράθυρο στον θόλο, καθώς ένα σύνολο CubeSats αναπτύχθηκε έξω από την εργαστηριακή μονάδα Kibo από έναν μικρό δορυφορικό τροχιακό αναπτυξιακό μηχανισμό σε τροχιά γύρω από τη Γη. Φοιτητές από  το Μεξικό , την Ιταλία,  την Ταϊλάνδη ,  τη Μαλαισία και  την Ιαπωνία  σχεδίασαν τους δορυφόρους σε κουτί για μια σειρά παρατηρήσεων της Γης και τεχνολογικών επιδείξεων.Οι CubeSats είναι μια κατηγορία νανοδορυφόρων – μικρών διαστημικών σκαφών βάρους 1-10 κιλών – που χρησιμοποιούν ένα τυπικό μέγεθος και παράγοντα μορφής. Η ανάπτυξη των CubeSats έχει προχωρήσει σε έναν ξεχωριστό κλάδο, με την κυβέρνηση, τη βιομηχανία και τον ακαδημαϊκό χώρο να συνεργάζονται για την επίτευξη συνεχώς αυξανόμενων δυνατοτήτων. Οι CubeSats παρέχουν πλέον μια οικονομικά αποδοτική πλατφόρμα για επιστημονικές έρευνες, επιδείξεις νέων τεχνολογιών και προηγμένες ιδέες αποστολών. https://www.nasa.gov/image-article/cubesats-missions-begin/
    • Το Hubble της NASA κατέγραψε φωτεινή παράσταση γύρω από άστρο που πεθαίνει γρήγορα. Αυτή η εκπληκτική εικόνα από το Διαστημικό Τηλεσκόπιο Hubble της NASA αποκαλύπτει μια δραματική αλληλεπίδραση φωτός και σκιάς στο Νεφέλωμα του Αυγού, σμιλευμένο από φρεσκοεκτιναγμένη αστρόσκονη. Βρίσκεται περίπου 1.000 έτη φωτός μακριά στον αστερισμό του Κύκνου, το Νεφέλωμα του Αυγού διαθέτει ένα κεντρικό αστέρι που καλύπτεται από ένα πυκνό σύννεφο σκόνης - σαν έναν «κρόκο» που βρίσκεται μέσα σε ένα σκοτεινό, αδιαφανές «ασπράδι αυγού». Μόνο η ευκρίνεια του Hubble μπορεί να αποκαλύψει τις περίπλοκες λεπτομέρειες που υπονοούν τις διαδικασίες που διαμορφώνουν αυτή την αινιγματική δομή.Είναι το πρώτο, νεότερο και πλησιέστερο προπλανητικό νεφέλωμα που έχει ανακαλυφθεί ποτέ. (Ένα προπλανητικό νεφέλωμα είναι ένα πρόδρομο στάδιο ενός πλανητικού νεφελώματος, το οποίο είναι μια δομή αερίου και σκόνης που σχηματίζεται από τα εκτοξευόμενα στρώματα ενός ετοιμοθάνατου, παρόμοιου με τον Ήλιο, άστρου. Ο όρος είναι εσφαλμένος, καθώς τα πλανητικά νεφελώματα δεν σχετίζονται με πλανήτες.) Το Νεφέλωμα του Αυγού προσφέρει μια σπάνια ευκαιρία να δοκιμαστούν οι θεωρίες της αστρικής εξέλιξης στο τέλος του σταδίου. Σε αυτό το πρώιμο στάδιο, το νεφέλωμα λάμπει αντανακλώντας φως από το κεντρικό του άστρο, το οποίο διαφεύγει μέσω ενός πολικού «ματιού» στην περιβάλλουσα σκόνη. Αυτό το φως αναδύεται από έναν σκονισμένο δίσκο που αποβλήθηκε από την επιφάνεια του αστεριού πριν από μερικές εκατοντάδες χρόνια.Δίδυμες ακτίνες από το ετοιμοθάνατο αστέρι φωτίζουν ταχέως κινούμενους πολικούς λοβούς που διαπερνούν μια πιο αργή, παλαιότερη σειρά ομόκεντρων τόξων. Τα σχήματα και οι κινήσεις τους υποδηλώνουν βαρυτικές αλληλεπιδράσεις με ένα ή περισσότερα κρυμμένα συνοδά αστέρια, όλα θαμμένα βαθιά μέσα στον παχύ δίσκο αστρικής σκόνης.Άστρα όπως ο Ήλιος μας αποβάλλουν τα εξωτερικά τους στρώματα καθώς εξαντλούν τα καύσιμα υδρογόνου και ηλίου. Ο εκτεθειμένος πυρήνας θερμαίνεται τόσο πολύ που ιονίζει το περιβάλλον αέριο, δημιουργώντας τα λαμπερά κελύφη που παρατηρούνται σε πλανητικά νεφελώματα όπως τα νεφελώματα Έλικας , Σαλάχι και Πεταλούδα . Ωστόσο, το συμπαγές Νεφέλωμα Αυγό βρίσκεται ακόμη σε μια σύντομη μεταβατική φάση - γνωστή ως προ-πλανητικό στάδιο - που διαρκεί μόνο μερικές χιλιάδες χρόνια. Αυτό το καθιστά ιδανική στιγμή για να μελετήσουμε τη διαδικασία εκτόξευσης, ενώ τα εγκληματολογικά στοιχεία παραμένουν φρέσκα.Τα συμμετρικά μοτίβα που κατέγραψε το Hubble είναι πολύ εύτακτα για να προκύψουν από μια βίαιη έκρηξη όπως μια σουπερνόβα. Αντίθετα, τα τόξα, οι λοβοί και το κεντρικό νέφος σκόνης πιθανότατα προέρχονται από μια συντονισμένη σειρά από φαινόμενα ψεκασμού στον πυρήνα του ετοιμοθάνατου άστρου, τα οποία είναι ελάχιστα κατανοητά. Γηρασμένα αστέρια όπως αυτά σφυρηλάτησαν και απελευθέρωσαν τη σκόνη που τελικά έσπειρε τη μορφή μελλοντικών αστρικών συστημάτων, όπως το δικό μας ηλιακό σύστημα, τα οποία συγχωνεύτηκαν στη Γη και σε άλλους βραχώδεις πλανήτες πριν από 4,5 δισεκατομμύρια χρόνια.Το Hubble έχει στρέψει το βλέμμα του προς το Νεφέλωμα Αυγό και στο παρελθόν. Μια πρώτη εικόνα ορατού φωτός από την WFPC2 (Wide Field and Planetary Camera 2)  του τηλεσκοπίου συμπληρώθηκε το 1997 από μια εικόνα εγγύς υπέρυθρου NICMOS (Near Infrared Camera and Multi-Object Spectrometer), δίνοντας μια πιο προσεκτική ματιά στο φως που εκπέμπεται από το νεφέλωμα. Το 2003, η ACS (Advanced Camera for Surveys) του Hubble απέδωσε  μια νέα εικόνα του Αυγού, δείχνοντας την πλήρη έκταση των κυματισμών σκόνης γύρω του. Μια περαιτέρω εικόνα από την WFC3 (Wide Field Camera 3) το 2012 μεγέθυνε στο κεντρικό νέφος σκόνης και τις δραματικές εκροές αερίων. Αυτή η νέα εικόνα συνδυάζει τα δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν για τη δημιουργία της εικόνας του 2012 με πρόσθετες παρατηρήσεις από το ίδιο πρόγραμμα για να δώσει την πιο καθαρή μέχρι σήμερα εικόνα αυτού του περίπλοκου κοσμικού αυγού.Το Διαστημικό Τηλεσκόπιο Hubble λειτουργεί για πάνω από τρεις δεκαετίες και συνεχίζει να κάνει πρωτοποριακές ανακαλύψεις που διαμορφώνουν τη θεμελιώδη κατανόησή μας για το σύμπαν. Το Hubble είναι ένα έργο διεθνούς συνεργασίας μεταξύ της NASA και της ESA (Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Διαστήματος). Το Κέντρο Διαστημικών Πτήσεων Goddard της NASA στο Γκρίνμπελτ του Μέριλαντ διαχειρίζεται το τηλεσκόπιο και τις λειτουργίες της αποστολής. Η Lockheed Martin Space, με έδρα το Ντένβερ, υποστηρίζει επίσης τις λειτουργίες της αποστολής στο Goddard. Το Ινστιτούτο Επιστήμης Διαστημικών Τηλεσκοπίων στη Βαλτιμόρη, το οποίο λειτουργεί από τον Σύνδεσμο Πανεπιστημίων για την Έρευνα στην Αστρονομία, διεξάγει επιστημονικές δραστηριότητες Hubble για τη NASA. https://science.nasa.gov/missions/hubble/nasas-hubble-captures-light-show-around-rapidly-dying-star/ Το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble της NASA αποκαλύπτει την πιο καθαρή εικόνα μέχρι σήμερα του Νεφελώματος του Αυγού. Αυτή η δομή αερίου και σκόνης δημιουργήθηκε από ένα ετοιμοθάνατο αστέρι σαν τον Ήλιο. Αυτές οι νεότερες παρατηρήσεις λήφθηκαν με την κάμερα ευρέος πεδίου 3 του Hubble.
    • Όταν η τεχνητή νοημοσύνη μπαίνει στο χειρουργείο: Λάθη, τραυματισμοί και «μπερδεμένα» όργανα... Η υπόσχεση της επανάστασης στην ιατρική συγκρούεται με αυξανόμενες αναφορές δυσλειτουργιών και τραυματισμών – και με ρυθμιστικές αρχές που δυσκολεύονται να προλάβουν.Η τεχνητή νοημοσύνη προβάλλεται ως το επόμενο μεγάλο άλμα στην ιατρική: ακριβέστερες διαγνώσεις, καλύτερος χειρουργικός σχεδιασμός, λιγότερα λάθη.Όμως όσο η AI μπαίνει ολοένα και πιο βαθιά στο χειρουργείο, οι ρυθμιστικές αρχές καταγράφουν μια ανησυχητική αύξηση αναφορών για δυσλειτουργίες ιατρικών συσκευών, σοβαρούς τραυματισμούς ασθενών και περιπτώσεις όπου λογισμικό «μπερδεύει» ανατομικά σημεία.Σύμφωνα με αναλυτικό ρεπορτάζ του Reuters, χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί σύστημα πλοήγησης για επεμβάσεις ιγμορείων, στο οποίο προστέθηκαν αλγόριθμοι μηχανικής μάθησης και το οποίο, σύμφωνα με αναφορές προς τον Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA), συνδέεται με δεκάδες περιστατικά δυσλειτουργιών και τουλάχιστον δέκα σοβαρούς τραυματισμούς την τελευταία τετραετία. Από «άλμα προς τα εμπρός» σε δεκάδες αναφορές συμβάντων Όπως επισημαίνεται στο ρεπορτάζ του Reuters το 2021 εταιρεία ανακοίνωνε ότι ενσωμάτωσε τεχνητή νοημοσύνη σε σύστημα πλοήγησης χειρουργικών εργαλείων για την αντιμετώπιση χρόνιας ιγμορίτιδας.Μέχρι τότε, οι αναφορές προς τον FDA ήταν περιορισμένες. Μετά την προσθήκη AI, οι αναφορές δυσλειτουργιών και ανεπιθύμητων συμβάντων αυξήθηκαν απότομα.Σύμφωνα με τα στοιχεία, αρκετά περιστατικά αφορούσαν περιπτώσεις όπου το σύστημα φέρεται να παραπληροφόρησε χειρουργούς για τη θέση των εργαλείων μέσα στο κρανίο των ασθενών. Μεταξύ των αναφερόμενων συμβάντων περιλαμβάνονται διαρροή εγκεφαλονωτιαίου υγρού, διάτρηση της βάσης του κρανίου και – στις σοβαρότερες περιπτώσεις – εγκεφαλικά επεισόδια έπειτα από τραυματισμό καρωτίδας.Οι εταιρείες απορρίπτουν κατηγορηματικά οποιαδήποτε αιτιώδη σύνδεση με την τεχνητή νοημοσύνη, τονίζοντας ότι οι αναφορές του FDA δεν αποδεικνύουν ευθύνη της συσκευής. Ωστόσο, δύο από τις υποθέσεις έχουν οδηγηθεί στη Δικαιοσύνη, με τους ενάγοντες να υποστηρίζουν ότι το σύστημα ήταν «ασφαλέστερο πριν την ενσωμάτωση AI». Δεν είναι μεμονωμένο περιστατικό Το συγκεκριμένο σύστημα δεν αποτελεί εξαίρεση. Ο FDA έχει εγκρίνει πλέον πάνω από 1.350 ιατρικές συσκευές που χρησιμοποιούν τεχνητή νοημοσύνη, αριθμός διπλάσιος σε σχέση με το 2022. Μαζί με την έκρηξη εγκρίσεων, αυξάνονται και οι αναφορές προβλημάτων. Μεταξύ αυτών: Συστήματα προγεννητικών υπερήχων που φέρονται να αναγνώριζαν λανθασμένα εμβρυϊκά μέλη.Εμφυτεύσιμοι καρδιακοί καταγραφείς με AI, για τους οποίους υποβλήθηκαν αναφορές ότι παρέλειψαν παθολογικούς καρδιακούς ρυθμούς, μεταξύ άλλων και σε συσκευές της Medtronic.Λογισμικό υπερήχων που ανήκει στη Samsung Medison, το οποίο καταγγέλθηκε ότι «μπέρδευε» ανατομικά σημεία, χωρίς ωστόσο να έχει επιβεβαιωθεί τραυματισμός.Μελέτη ερευνητών από τα πανεπιστήμια Johns Hopkins, Georgetown και Yale έδειξε ότι δεκάδες AI-ενισχυμένες συσκευές έχουν συνδεθεί με ανακλήσεις προϊόντων – πολλές μέσα στον πρώτο χρόνο από την έγκριση. Ρυθμιστική πίεση και λιγότερα «μάτια» Το πρόβλημα επιτείνεται από το γεγονός ότι οι ρυθμιστικές αρχές δυσκολεύονται να παρακολουθήσουν τον ρυθμό ανάπτυξης.Σύμφωνα με νυν και πρώην επιστήμονες του FDA, κρίσιμες ομάδες αξιολόγησης AI έχουν αποδυναμωθεί τα τελευταία χρόνια, αυξάνοντας τον φόρτο εργασίας όσων παραμένουν.Σε αντίθεση με τα φάρμακα, πολλές ιατρικές συσκευές – ακόμη και όταν ενσωματώνουν AI – δεν απαιτείται να δοκιμαστούν σε κλινικές δοκιμές πριν φτάσουν στην αγορά. Συχνά εγκρίνονται ως «αναβαθμίσεις» παλαιότερων συσκευών, μια πρακτική που, όπως επισημαίνουν ειδικοί, δημιουργεί νέα επίπεδα αβεβαιότητας όταν προστίθενται αλγόριθμοι που μαθαίνουν και εξελίσσονται. Υπόσχεση και ρίσκο, ταυτόχρονα Η τεχνητή νοημοσύνη, επισημαίνει το Reuters, έχει ήδη αποδείξει ότι μπορεί να ενισχύσει την ακρίβεια διαγνώσεων, ιδιαίτερα στην ακτινολογία και στην ανίχνευση καρκίνων.Όμως τα ίδια χαρακτηριστικά που την κάνουν ισχυρή – η αυτομάθηση, η πολυπλοκότητα, η αδιαφάνεια των αλγορίθμων – καθιστούν δυσκολότερο τον έλεγχο όταν κάτι πάει στραβά.Όπως συνοψίζει ειδικός στην ιατρική ρύθμιση: το παραδοσιακό μοντέλο έγκρισης ιατρικών συσκευών «δεν είναι σχεδιασμένο για τεχνολογίες που αλλάζουν συμπεριφορά με τον χρόνο». Και όσο η AI μπαίνει στο χειρουργείο, το ερώτημα δεν είναι αν θα αλλάξει την ιατρική – αλλά αν τα θεσμικά αντίβαρα μπορούν να την προλάβουν. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2070441/otan-i-techniti-noimosyni-mpainei-sto-cheiroyrgeio-lathi-traymatismoi-kai-mperdemena-organa/         Η Τεχνητή Νοημοσύνη έμαθε να ψεύδεται και να χειραγωγεί – Και αυτό θα ανατρέψει τα πάντα στην εργασία και τη ζωή μας. Η ΑΙ δεν είναι πια εργαλείο, είναι παράγοντας ισχύος – και η εργασία μπαίνει σε εποχή βίαιης αναδιάρθρωσης Για δεκαετίες φανταζόμασταν ή αντιμετωπίζαμε την τεχνητή νοημοσύνη ως ένα εξαιρετικά προηγμένο εργαλείο. Κάτι που υπακούει, εκτελεί, επιταχύνει. Όμως αυτή η αφήγηση καταρρέει.Όπως προειδοποιεί ο Γιούβαλ Νόα Χαράρι, η τεχνητή νοημοσύνη περνά σε άλλη πίστα: «Η τεχνητή νοημοσύνη δεν είναι απλώς ένα εργαλείο — είναι ένας αυτόνομος παράγοντας» που μπορεί να μαθαίνει, να αλλάζει και να παίρνει αποφάσεις από μόνος του.Και όταν αυτός ο παράγοντας αποκτά κάτι που μέχρι σήμερα θεωρούσαμε αποκλειστικά ανθρώπινο —την ικανότητα για ψέμα και χειραγώγηση— τότε δεν αλλάζει απλώς η τεχνολογία. Αλλάζει η ισορροπία ισχύος στην κοινωνία, στην οικονομία και στην εργασία. Το επικίνδυνο μάθημα των 4 δισ. ετών Ο Χαράρι τοποθετεί τη συζήτηση πολύ πιο βαθιά από τα γνωστά debates για «λάθη» ή «παραισθήσεις» της ΑΙ.Υπενθυμίζει ότι τέσσερα δισεκατομμύρια χρόνια εξέλιξης στη Γη δείχνουν κάτι σκληρό αλλά αληθινό: ό,τι θέλει να επιβιώσει μαθαίνει όχι μόνο να συνεργάζεται, αλλά και να παραπλανά, να χειραγωγεί, να κρύβει προθέσεις.«Τέσσερα δισεκατομμύρια χρόνια εξέλιξης έχουν δείξει ότι οτιδήποτε θέλει να επιβιώσει μαθαίνει να ψεύδεται και να χειραγωγεί. Τα τελευταία τέσσερα χρόνια έδειξαν πως οι πράκτορες της AI μπορούν να αποκτήσουν θέληση για επιβίωση — και ότι έχουν ήδη μάθει να λένε ψέματα και να χειραγωγούν», εξήγησε πρόσφατα στο Νταβός.Τα τελευταία τέσσερα χρόνια βλέπουμε πράγματι τους «πράκτορες» της τεχνητής νοημοσύνης (AI agents) να αποκτούν ανάλογες συμπεριφορές. Να επιλέγουν τι θα πουν και πότε. Να βελτιστοποιούν στρατηγικά τη συμπεριφορά τους. Να μαθαίνουν πώς να πείθουν. Με άλλα λόγια, να λειτουργούν όχι απλώς ως υπολογιστικές μηχανές, αλλά ως δρώντες μέσα σε συστήματα στόχων. Όταν το πρόβλημα δεν είναι το λάθος, αλλά ο σκοπός Αυτό είναι το σημείο καμπής. Το πραγματικό ρίσκο δεν είναι ότι η ΑΙ «θα κάνει λάθος». Είναι ότι θα κάνει ακριβώς αυτό που της ζητήθηκε, με τρόπους που οι άνθρωποι δεν είχαν προβλέψει ή δεν μπορούν πια να ελέγξουν.Όταν ένα σύστημα μαθαίνει να μεγιστοποιεί αποτελέσματα, μπορεί να ανακαλύψει ότι η παραπλάνηση, η επιλεκτική αλήθεια ή η συναισθηματική χειραγώγηση είναι αποτελεσματικά εργαλεία.Και τότε το ερώτημα δεν είναι τεχνικό. Είναι πολιτικό και θεσμικό: ποιος θέτει τους στόχους; ποιος επιβλέπει; ποιος ευθύνεται όταν η «επιτυχία» του αλγορίθμου υπονομεύει την κοινωνική εμπιστοσύνη; Η εργασία αλλάζει πιο βίαια απ’ όσο περιμέναμε Αυτή η μετάβαση συμπίπτει με τη μεγαλύτερη αναδιάρθρωση της αγοράς εργασίας εδώ και γενιές. Όχι επειδή «οι μηχανές παίρνουν όλες τις δουλειές», αλλά επειδή σπάνε τα επαγγέλματα σε επιμέρους καθήκοντα. Η ΑΙ δεν αντικαθιστά έναν δικηγόρο, έναν αναλυτή ή έναν δημοσιογράφο ως σύνολο. Αντικαθιστά κομμάτια της δουλειάς τους — και αυτό αλλάζει τα πάντα.Ρουτίνες, αναφορές, τυποποιημένες αναλύσεις, διοικητικά καθήκοντα και μεγάλο μέρος της «λευκής εργασίας γραφείου» πιέζονται έντονα. Όχι πάντα με άμεσες απολύσεις, αλλά με συμπίεση μισθών, εξαφάνιση junior θέσεων και ριζική αλλαγή ρόλων. Η είσοδος στην αγορά εργασίας γίνεται δυσκολότερη, γιατί η ΑΙ καλύπτει το επίπεδο του «μέσου αρχάριου». Ποιοι αντέχουν – και ποιοι μένουν πίσω Ο Χαράρι επιμένει ότι η διαχωριστική γραμμή δεν θα είναι πτυχία ή τίτλοι. Θα είναι η ικανότητα προσαρμογής. Οι εργαζόμενοι που επιβιώνουν και ενισχύονται είναι εκείνοι που χρησιμοποιούν την ΑΙ ως πολλαπλασιαστή παραγωγικότητας, όχι ως υποκατάστατο σκέψης, διαθέτουν βαθιά γνώση πεδίου και μπορούν να θέτουν σωστά ερωτήματα, να ελέγχουν αποτελέσματα και να εντοπίζουν ρίσκα, συνδυάζουν δεδομένα με κρίση, σύνθεση και ευθύνη.Είναι εκείνοι που έχουν ισχυρές ανθρώπινες δεξιότητες: ηγεσία, διαπραγμάτευση, ενσυναίσθηση, πειθώ. Και το πιο κρίσιμο; Μπορούν να μαθαίνουν διαρκώς, γιατί οι ρόλοι θα αλλάζουν ταχύτερα από τα προγράμματα σπουδών.Αντίθετα, όσοι βασίζονται αποκλειστικά σε τυποποιημένη γνώση ή επαναλαμβανόμενα καθήκοντα βλέπουν το έδαφος να χάνεται κάτω από τα πόδια τους. Το «ανθρώπινο πλεονέκτημα» δεν εξαφανίζεται – αλλά μετακινείται Τα επαγγέλματα που συνδυάζουν ευθύνη, φυσική παρουσία, πολυπλοκότητα και εμπιστοσύνη κινούνται πιο αργά προς την αυτοματοποίηση: υγεία στο πεδίο, φροντίδα, τεχνικά επαγγέλματα εγκατάστασης, ασφάλεια, διαχείριση κρίσεων.Εκεί όπου το κόστος λάθους είναι ανθρώπινο και άμεσο, η ΑΙ λειτουργεί περισσότερο ως υποστήριξη παρά ως αντικαταστάτης. Η μεγάλη πρόκληση: ταχύτητα χωρίς φρένα Το πιο ανησυχητικό στοιχείο στην ανάλυση του Χαράρι δεν είναι ότι η ΑΙ γίνεται ισχυρότερη. Είναι ότι εξελίσσεται ταχύτερα απ’ όσο μπορούν να προσαρμοστούν οι θεσμοί.Ρυθμιστικά πλαίσια, εκπαιδευτικά συστήματα, αγορές εργασίας κινούνται με ρυθμούς δεκαετίας. Η τεχνητή νοημοσύνη κινείται με ρυθμούς μηνών.Αν οι μηχανές μπορούν να χειραγωγούν, να πείθουν και να παράγουν αληθοφανείς πραγματικότητες σε μαζική κλίμακα, τότε το διακύβευμα ξεπερνά την παραγωγικότητα. Αγγίζει την εμπιστοσύνη, τη δημοκρατία, την ίδια την έννοια της αλήθειας.Και εκεί ακριβώς βρίσκεται το στοίχημα της επόμενης δεκαετίας: αν οι κοινωνίες θα προλάβουν να βάλουν κανόνες, δεξιότητες και όρια, ή αν —όπως προειδοποιεί ο Χαράρι— θα ξυπνήσουν σε έναν κόσμο όπου οι πιο ισχυροί «παράγοντες» δεν είναι πια άνθρωποι. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2070707/i-techniti-noimosyni-emathe-na-pseydetai-kai-na-cheiragogei-kai-ayto-tha-anatrepsei-ta-panta-stin-ergasia-kai-ti-zoi-mas/

  • AstroVox Newsletter
    Γραφτείτε κι εσείς στη λίστα του AstroVox για να ειδοποιήστε για σημαντικά αστρονομικά νέα. Απλά δώστε το e-mail σας και πατήστε "Αποστολή"


×
×
  • Δημιουργία νέου...

Σημαντικές πληροφορίες

Όροι χρήσης