Η έρευνα του διαστημικού σταθμού συμβάλλει στην Artemis II Έχετε ακούσει ποτέ τη φράση «Πρέπει να μάθεις να περπατάς πριν μάθεις να τρέχεις;» Το ίδιο μπορεί να ισχύει και για την ανθρώπινη εξερεύνηση του διαστήματος. Για να προωθήσει περαιτέρω τις δυνατότητες και να διασφαλίσει ασφαλείς και επιτυχημένες αποστολές, η NASA πρέπει να δοκιμάσει ιδέες και να λύσει προκλήσεις εκ των προτέρων. Ενώ η έρευνα και η μηχανική με βάση τη Γη βοηθούν τη NASA να προχωρήσει μέσα από διάφορες προκλήσεις, δεν μπορούν να αναπαράγουν πλήρως το διαστημικό περιβάλλον. Εδώ έρχεται ο Διεθνής Διαστημικός Σταθμός - ένα εξωπραγματικό εργαστήριο όπου οι αστροναύτες βοηθούν στην προετοιμασία για αποστολές στη Σελήνη, τον Άρη και αλλού.Από το 2000, η NASA και οι συνεργάτες της χρησιμοποιούν το εργαστήριο σε τροχιά για να διεξάγουν πρωτοποριακή έρευνα και να συνεργάζονται για την προώθηση της ανθρώπινης εξερεύνησης στα βάθη του ηλιακού μας συστήματος. Η έρευνα στον διαστημικό σταθμό βοήθησε να τεθούν τα θεμέλια για τα συστήματα υποστήριξης ζωής και ασφάλειας του διαστημοπλοίου Orion, τα οποία θα μεταφέρουν τέσσερις αστροναύτες γύρω από τη Σελήνη κατά τη διάρκεια της αποστολής Artemis II . Αυτά τα συστήματα περιλαμβάνουν εξοπλισμό ανίχνευσης ακτινοβολίας , συστήματα απομάκρυνσης διοξειδίου του άνθρακα , φορητό πυροσβεστήρα με βάση το νερό, μάσκες έκτακτης ανάγκης, τουαλέτα , εναλλάκτη θερμότητας και εφεδρικό σύστημα πλοήγησης έκτακτης ανάγκης .Το Artemis II περιλαμβάνει επίσης ένα σύνολο επιστημονικών στόχων , πολλοί από τους οποίους βασίζονται στην έρευνα και τις μεθόδους που πρωτοπορούν στον διαστημικό σταθμό. Ένα παράδειγμα είναι το Spaceflight Standard Measures , ένα πείραμα που παρακολουθεί ψυχολογικά και φυσιολογικά σημεία δεδομένων. Αυτή η έρευνα θα επεκταθεί για να συλλέξει πληροφορίες για τους αστροναύτες πέρα από τη χαμηλή τροχιά της Γης, εμβαθύνοντας την κατανόησή μας για το πώς το σώμα προσαρμόζεται στη ζωή και την εργασία μακριά από τη Γη.Τα πειράματα με τσιπ οργάνων χρησιμοποιούν μικρές συσκευές που περιέχουν κύτταρα για να μοντελοποιήσουν τον τρόπο με τον οποίο οι ιστοί και τα όργανα αντιδρούν σε διαστημικούς στρεσογόνους παράγοντες και θεραπευτικές θεραπείες. Αυτές οι συσκευές και το σχετικό υλικό τους έχουν χρησιμοποιηθεί σε πολλά πειράματα στον διαστημικό σταθμό και θα συνεχίσουν την κληρονομιά τους στο σεληνιακό περιβάλλον για να μελετήσουν τις επιπτώσεις των στρεσογόνων παραγόντων στο βαθύ διάστημα στην ανθρώπινη υγεία χρησιμοποιώντας κύτταρα από αστροναύτες του Artemis II. Η έρευνα με τσιπ οργάνων θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την ανάπτυξη βελτιωμένης πρόληψης και εξατομικευμένων ιατρικών θεραπειών για τους ανθρώπους στη Γη και στο διάστημα.Μέθοδοι που έχουν αποδειχθεί μέσωΟι παρατηρήσεις της Γης από το Crew Earth Observations στον διαστημικό σταθμό ενημερώνουν τις παρατηρήσεις της Σελήνης από το Crew Lunar Observations για την υποστήριξη της επιστήμης του Artemis II και της φορητής απεικόνισης της Σελήνης. Το πλήρωμα θα αναλύσει και θα φωτογραφίσει γεωλογικά χαρακτηριστικά στην αθέατη πλευρά της Σελήνης, παρέχοντας κρίσιμες πληροφορίες για την εξερεύνηση της επιφάνειας του Artemis III. Πλαίσια από τις παρατηρήσεις της Γης, συμπεριλαμβανομένου του σχεδιασμού στόχων, του λογισμικού οπτικοποίησης και των σεναρίων, έχουν προσαρμοστεί για σεληνιακές παρατηρήσεις, τη διαμόρφωση επιχειρήσεων και την προετοιμασία μελλοντικών αποστολών εξερεύνησης. Μικροί, οικονομικά αποδοτικοί δορυφόροι που ονομάζονται CubeSats αναπτύσσονται από διαστημικούς σταθμούς και άλλα διαστημόπλοια για να δοκιμάσουν νέες τεχνολογίες και να διεξάγουν επιστημονική έρευνα σε χαμηλή τροχιά γύρω από τη Γη. Βασιζόμενη σε αυτή την επιτυχία, η NASA συνεργάζεται με διεθνείς οργανισμούς για την ανάπτυξη CubeSats στον Artemis II για τεχνολογικές επιδείξεις και μελέτες σε υψηλή τροχιά γύρω από τη Γη.Ο διαστημικός σταθμός παραμένει ένα κρίσιμο πεδίο δοκιμών για τη βελτιστοποίηση των επικοινωνιών, της ρομποτικής και άλλων τεχνολογιών για αποστολές στη Σελήνη και τον Άρη. Οι ερευνητές μελετούν επίσης τις επιπτώσεις των διαστημικών πτήσεων στους ανθρώπους, αναπτύσσουν εργαλεία για την παρακολούθηση της υγείας του πληρώματος και ενισχύουν την ανάπτυξη των φυτών για την υποστήριξη της ασφάλειας και της ευημερίας των αστροναυτών.Καθώς οι άνθρωποι ετοιμάζονται να ταξιδέψουν πέρα από την τροχιά της Γης για πρώτη φορά μετά από περισσότερα από 50 χρόνια, γιορτάζουμε τον διαστημικό σταθμό και άλλα προγράμματα της NASA που περπάτησαν ώστε η Άρτεμις να μπορεί να τρέχει. https://www.nasa.gov/missions/station/iss-research/space-station-research-contributes-to-artemis-ii/ Μια σύνθετη εικόνα δείχνει τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό καθώς διέρχεται από τη Σελήνη. (Από αριστερά) Ο Andreas Mogensen του ESA (Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος), ο Loral O'Hara και η Jasmin Moghbeli, και οι δύο από τη NASA, και ο Satoshi Furukawa του JAXA (Ιαπωνικός Οργανισμός Αεροδιαστημικής Εξερεύνησης), επιδεικνύοντας ενεργά δοσίμετρα του πληρώματος που χρησιμοποιούνται για την παρακολούθηση της ακτινοβολίας. Ο αστροναύτης της NASA, Τζόνι Κιμ, τραβάει μια φωτογραφία από τα αξιοθέατα της Γης από τον θόλο του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού.

Μια «αυτοαναπτυσσόμενη» πόλη στη Σελήνη λέει ότι θα φτιάξει άμεσα ο Ελον Μασκ, Ο Αμερικανός μεγιστάνας μετατοπίζει το ενδιαφέρον του από τον Άρη στο φεγγάρι. Ο Έλον Μασκ δήλωσε την Κυριακή ότι η διαστημική του εταιρεία, η SpaceX, εστιάζει τώρα στην κατασκευή μιας «αυτοαναπτυσσόμενης πόλης» στη Σελήνη κάτι που όπως ανέφερε θα μπορούσε να επιτευχθεί σε λιγότερο από 10 χρόνια.Η SpaceX εξακολουθεί να σκοπεύει να προχωρήσει στο μακροχρόνιο όραμα του Μασκ για μια πόλη στον Άρη μέσα στα επόμενα πέντε έως επτά χρόνια έγραψε ο Αμερικανός μεγιστάνας στο X (το οποίο επίσης του ανήκει) «αλλά η απόλυτη προτεραιότητα είναι η διασφάλιση του μέλλοντος του πολιτισμού και στη Σελήνη μπορεί είναι επιτευχθεί ταχύτερα». Ο Μασκ δεν εξήγησε πάντως τι εννοεί με τον όρο αυτοαναπτυσσόμενη.Οι δηλώσεις του Μασκ απηχούν δημοσίευμα της Wall Street Journal την Παρασκευή σύμφωνα με το οποίο η SpaceX έχει ενημερώσει επενδυτές ότι θα δώσει προτεραιότητα στη μετάβαση στη Σελήνη και θα επιχειρήσει αποστολή στον Άρη σε μεταγενέστερο χρόνο, θέτοντας ως στόχο τον Μάρτιο του 2027 για μια μη επανδρωμένη σεληνιακή προσεδάφιση. Πέρυσι ο Μασκ είχε δηλώσει ότι στόχος του ήταν να στείλει μη επανδρωμένη αποστολή στον Άρη μέχρι το τέλος του 2026.Οι Ηνωμένες Πολιτείες αντιμετωπίζουν έντονο ανταγωνισμό από την Κίνα στην κούρσα για την επιστροφή ανθρώπων στη Σελήνη μέσα σε αυτή τη δεκαετία. Άνθρωποι δεν έχουν επισκεφθεί τη σεληνιακή επιφάνεια από την αποστολή Apollo 17 το 1972.Πριν από λίγες μέρες έγινε γνωστό ότι η SpaceX συγχωνεύεται με την εταιρεία τεχνητής νοημοσύνης του Ελον Μασκ, την xAI σε μια συμφωνία που αποτιμά την διαστημική εταιρεία κοντά στο ένα τρισεκατομμύριο δολάρια και την εταιρεία τεχνητής νοημοσύνης στα 250 δισεκατομμύρια δολάρια ενώ συζητείται η συγχώνευση και του X ακόμη και της Tesla δημιουργώντας μια νέα σούπερ μητρική εταιρεία που θα κάνει θριαμβευτική είσοδο στο χρηματιστήριο σε λίγους μήνες.Ανάμεσα στα σχέδια της SpaceX είναι δημιουργία κέντρων δεδομένων στο Διάστημα τα οποία ο Μασκ θεωρεί πιο ενεργειακά αποδοτικά από τις επίγειες εγκαταστάσεις καθώς η ζήτηση για υπολογιστική ισχύ αυξάνεται ραγδαία λόγω της ανάπτυξης της τεχνητής νοημοσύνης. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2070110/mia-aytoanaptyssomeni-poli-sti-selini-eipe-oti-tha-ftiaxei-amesa-o-elon-mask/

Νέα μελέτη αποκαλύπτει τη ζημιά που θα κάνει η τεχνητή νοημοσύνη στο περιβάλλον, Μόνο στις ΗΠΑ η βιομηχανία ΑΙ θα παράγει ετησίως περίπου ένα εκατ. τόνους διοξειδίου του άνθρακα. Η ενεργοβόρος φύση της τεχνητής νοημοσύνης προκαλεί τεράστιο προβληματισμό για τις αρνητικές επιπτώσεις που θα έχει στο περιβάλλον. Μια νέα μελέτη ποσοτικοποιεί την εκπομπή ρύπων από τη βιομηχανία ΑΙ αποτυπώνοντας το εύρος του προβλήματος που καλείται να αντιμετωπίσει η ανθρωπότητα.Η μελέτη που δημοσιεύτηκε στην επιθεώρηση «Environmental Research Letters» εκτιμά με βάση τον σημερινό ρυθμό ανάπτυξης της βιομηχανίας και υιοθέτησης τεχνητής νοημοσύνης οι ετήσιες εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα στις ΗΠΑ από την βιομηχανία ΑΙ θα είναι περίπου ένα εκατ. τόνοι.«Αν και οι προβλεπόμενες εκπομπές από την υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης είναι περιορισμένες σε σύγκριση με άλλους τομείς εξακολουθούν να αποτελούν μια ουσιαστική αύξηση. Αυτό υπογραμμίζει τη σημασία της ενσωμάτωσης της ενεργειακής αποδοτικότητας και της βιωσιμότητας στην ανάπτυξη και εφαρμογή της τεχνητής νοημοσύνης, ιδιαίτερα καθώς η υιοθέτησή της επιταχύνεται σε πολλούς κλάδους» λέει ο συν συγγραφέας Άντονι Ρ. Χάρντινγκ.Καθώς οι τεχνολογίες τεχνητής νοημοσύνης ενσωματώνονται ολοένα και περισσότερο στις καθημερινές λειτουργίες, οι ερευνητές προτρέπουν τους ηγέτες της βιομηχανίας να εντάξουν την ενεργειακή αποδοτικότητα και τη βιωσιμότητα στις στρατηγικές τους, ώστε να διασφαλιστεί υπεύθυνη ανάπτυξη καθώς η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης κλιμακώνεται. https://www.naftemporiki.gr/green/energy/2070164/nea-meleti-apokalyptei-ti-zimia-poy-tha-kanei-i-techniti-noimosyni-sto-perivallon/

Πράσινο Υδρογόνο: Όταν η κλιματική πολιτική συναντά την πραγματικότητα, Το πολυσύνθετο παζλ της προσπάθειας περιορισμού των εκπομπών ρύπων. Η πολιτική συζήτηση γύρω από το πράσινο υδρογόνο εξελίσσεται ταχύτατα σε έναν νέο «ιερό δισκοπότηρο» της ενεργειακής μετάβασης. Κυβερνήσεις, θεσμοί και επενδυτές το προβάλλουν ως λύση-κλειδί για την απανθρακοποίηση της βιομηχανίας και των μεταφορών. Όμως η επιστημονική πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη και η πολιτική οφείλει να την αντιμετωπίσει με ειλικρίνεια.Η μέχρι σήμερα κυρίαρχη πολιτική προσέγγιση περιορίζεται στη μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα κατά τη φάση λειτουργίας των έργων. Αυτή η μονοδιάστατη λογική, αν και επικοινωνιακά βολική, αγνοεί κρίσιμες παραμέτρους: την κατανάλωση υδατικών πόρων, τις εξορυκτικές πιέσεις για σπάνια μέταλλα, την παραγωγή αποβλήτων και –κυρίως– τις διαρροές υδρογόνου με το αποδεδειγμένο κλιματικό αποτύπωμα.Η ανάλυση κύκλου ζωής (LCA) δείχνει ξεκάθαρα ότι μεγάλης κλίμακας έργα πράσινου υδρογόνου μπορούν να αποτύχουν περιβαλλοντικά, ακόμη κι αν πληρούν τυπικά τους κλιματικούς στόχους. Ιδίως σε περιοχές με υδατικό στρες, η παραδοχή ότι «το νερό δεν είναι πρόβλημα» δεν είναι απλώς λανθασμένη είναι πολιτικά επικίνδυνη.Εδώ ακριβώς αναδεικνύεται το έλλειμμα πολιτικής στρατηγικής. Η πράσινη μετάβαση δεν μπορεί να στηρίζεται μόνο σε επιδοτήσεις και μεγαλεπήβολους στόχους εγκατεστημένης ισχύος. Χρειάζεται ρυθμιστικό βάθος. Υποχρεωτικές LCA, σαφή όρια στις διαρροές, σύνδεση των ενισχύσεων με μετρήσιμα κριτήρια ESG και πραγματική αξιολόγηση τοπικών κοινωνικών επιπτώσεων.Διαφορετικά, το πράσινο υδρογόνο κινδυνεύει να εξελιχθεί σε ακόμη ένα παράδειγμα «πράσινου ξεπλύματος» με δημόσιο χρήμα. Και τότε το πολιτικό κόστος θα είναι μεγαλύτερο από το κλιματικό όφελος. Η ενεργειακή μετάβαση είναι πρωτίστως πολιτική επιλογή. Αν θέλουμε να είναι και βιώσιμη, πρέπει να βασίζεται όχι μόνο σε φιλόδοξα συνθήματα, αλλά σε επιστημονικά τεκμηριωμένες αποφάσεις. Το πράσινο υδρογόνο μπορεί να αποτελέσει μέρος της λύσης όχι όμως χωρίς κανόνες, διαφάνεια και πολιτικό θάρρος. Η σύγκριση Τα αποτελέσματα μελέτης μου καταδεικνύει ότι η παραγωγή πράσινου υδρογόνου μεγάλης κλίμακας μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου μόνο εφόσον ληφθούν υπόψη οι πλήρεις περιβαλλοντικές και κοινωνικές εξωτερικότητες καθ’ όλο τον κύκλο ζωής των εγκαταστάσεων.Η κυρίαρχη προσέγγιση που επικεντρώνεται αποκλειστικά στη μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα κατά τη φάση λειτουργίας αποδεικνύεται ανεπαρκής. Η ανάλυση LCA έδειξε ότι οι έμμεσες επιπτώσεις, όπως η κατανάλωση νερού, η εξόρυξη μετάλλων, η παραγωγή αποβλήτων και οι διαρροές υδρογόνου, μπορούν να μειώσουν σημαντικά το καθαρό περιβαλλοντικό όφελος, ιδίως σε περιοχές με περιορισμένους φυσικούς πόρους.Η σύγκριση των τεχνολογιών ηλεκτρόλυσης ανέδειξε τους ηλεκτρολύτες PEM ως πιο ισορροπημένη επιλογή μεταξύ περιβαλλοντικής απόδοσης και λειτουργικής ευελιξίας. Παρά το υψηλότερο αρχικό κόστος, η σταθερότερη λειτουργία, η ταχύτερη απόκριση φορτίου και οι χαμηλότερες ανάγκες συντήρησης αντισταθμίζουν μέρος του επενδυτικού ρίσκου.Ιδιαίτερη σημασία προκύπτει από τον ρόλο του νερού ως κρίσιμου και συχνά υποτιμημένου πόρου. Η υπόθεση ότι το νερό αποτελεί αμελητέο κόστος δεν είναι ρεαλιστική σε παγκόσμιο επίπεδο και ενδέχεται να οδηγήσει σε κοινωνικές αντιδράσεις και καθυστερήσεις έργων, επηρεάζοντας την οικονομική τους βιωσιμότητα. Επιπλέον, οι διαρροές υδρογόνου αναδείχθηκαν ως παράγοντας υψηλής αβεβαιότητας. Ακόμη και χαμηλά ποσοστά διαρροών έχουν δυσανάλογη επίδραση στο κλιματικό ισοζύγιο, γεγονός που καθιστά αναγκαία τη θέσπιση αυστηρών τεχνικών προτύπων και μηχανισμών παρακολούθησης. Οι επιπτώσεις Τα ευρήματα της έρευνας υποδηλώνουν ότι οι πολιτικές προώθησης του πράσινου υδρογόνου πρέπει να υπερβούν την απλή παροχή οικονομικών κινήτρων και να ενσωματώσουν ολιστικά κριτήρια βιωσιμότητας. Συγκεκριμένα, οι πολιτικές παρεμβάσεις θα πρέπει να: * Ενσωματώνουν υποχρεωτική αξιολόγηση κύκλου ζωής (LCA) για μεγάλης κλίμακας έργα υδρογόνου. * Λαμβάνουν υπόψη την τοπική διαθεσιμότητα υδατικών πόρων πριν την έγκριση έργων. * Θεσπίζουν όρια και μηχανισμούς ελέγχου για διαρροές υδρογόνου. * Συνδέουν τις επιδοτήσεις με επιδόσεις ESG και όχι μόνο με την εγκατεστημένη ισχύ. * Η απουσία τέτοιων κριτηρίων ενδέχεται να οδηγήσει σε στρεβλώσεις της αγοράς και σε έργα που, παρά τον «πράσινο» χαρακτηρισμό τους, δεν επιτυγχάνουν ουσιαστική συμβολή στους κλιματικούς στόχους.Για τους επενδυτές, τα αποτελέσματα αναδεικνύουν την ανάγκη μετάβασης από παραδοσιακές χρηματοοικονομικές αξιολογήσεις σε πολυδιάστατα μοντέλα κινδύνου, τα οποία λαμβάνουν υπόψη περιβαλλοντικούς, κοινωνικούς και κανονιστικούς παράγοντες. Η μη ενσωμάτωση εξωτερικοτήτων, όπως το κόστος νερού ή οι κοινωνικές επιπτώσεις στην εφοδιαστική αλυσίδα, ενδέχεται να οδηγήσει σε υποεκτίμηση κινδύνων, αυξημένο κόστος κεφαλαίου και προβλήματα κοινωνικής αποδοχής. Αντιθέτως, έργα με υψηλή διαφάνεια και τεκμηριωμένη βιωσιμότητα είναι πιθανότερο να εξασφαλίσουν ευνοϊκότερους όρους χρηματοδότησης.Για τη βιομηχανία, τα αποτελέσματα υποδεικνύουν την ανάγκη επένδυσης σε τεχνολογίες υψηλής απόδοσης, συστήματα παρακολούθησης διαρροών και βελτιωμένες πρακτικές διαχείρισης νερού. Η ανάπτυξη αρθρωτών, αποδοτικών και διαφανών συστημάτων μπορεί να προσφέρει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα σε ένα περιβάλλον αυξανόμενης ρύθμισης και ελέγχου. Παράλληλα, η έγκαιρη ενσωμάτωση κριτηρίων βιωσιμότητας μπορεί να μειώσει το μακροπρόθεσμο επιχειρηματικό ρίσκο. * Ο Δρ. Σοφοκλής Μακρίδης είναι Καθηγητής Πανεπιστημίου Πατρών, Τμήμα Αειφορικής Γεωργίας (πρώην Τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος), πρ. Διευθυντής Εργαστηρίου Φυσικής Περιβάλλοντος και Τεχνολογίας Υδρογόνου-InnoEnergy lab.

Ήλιος ο πρώτος III Μέρα στιλπνή αχιβάδα της φωνής που μ’ έπλασες Γυμνόν να περπατώ στις καθημερινές μου Κυριακές Ανάμεσ’ από των γιαλών τα καλωσόρισες Φύσα τον πρωτογνώριστο άνεμο Άπλωσε μια πρασιά στοργής Για να κυλήσει ο ήλιος το κεφάλι του Ν’ ανάψει με τα χείλια του τις παπαρούνες Τις παπαρούνες που θα δρέψουν οι περήφανοι άνθρωποι Για να μην είναι άλλο σημάδι στο γυμνό τους στήθος Από το αίμα της αψηφισιάς που ξέγραψε τη θλίψη Φτάνοντας ως τη μνήμη της ελευθερίας. Είπα τον έρωτα την υγεία του ρόδου την αχτίδα Που μονάχη ολόισα βρίσκει την καρδιά Την Ελλάδα που με σιγουριά πατάει στη θάλασσα Την Ελλάδα που με ταξιδεύει πάντοτε Σε γυμνά χιονόδοξα βουνά. Δίνω το χέρι στη δικαιοσύνη Διάφανη κρήνη κορυφαία πηγή Ο ουρανός μου είναι βαθύς κι ανάλλαχτος Ό,τι αγαπώ γεννιέται αδιάκοπα Ό,τι αγαπώ βρίσκεται στην αρχή του πάντα. IV Πίνοντας ήλιο κορινθιακό Διαβάζοντας τα μάρμαρα Δρασκελίζοντας αμπέλια θάλασσες Σημαδεύοντας με το καμάκι Ένα τάμα ψάρι που γλιστρά Βρήκα τα φύλλα που ο ψαλμός του ήλιου αποστηθίζει Τη ζωντανή στεριά που ο πόθος χαίρεται Ν’ ανοίγει. Πίνω νερό κόβω καρπό Χώνω το χέρι μου στις φυλλωσιές του ανέμου Οι λεμονιές αρδεύουνε τη γύρη της καλοκαιριάς Τα πράσινα πουλιά σκίζουν τα όνειρά μου Φεύγω με μια ματιά Ματιά πλατιά όπου ο κόσμος ξαναγίνεται Όμορφος από την αρχή στα μέτρα της καρδιάς. Οδυσσέας Ελύτης: Ήλιος ο πρώτος, εκδόσεις Ίκαρος 1979