Ο Webb χαρτογραφεί την ανώτερη ατμόσφαιρα του Ουρανού. Το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb της NASA παρείχε την πρώτη κάθετη όψη της ιονόσφαιρας του Ουρανού σε αυτήν την εικόνα που δημοσιεύτηκε στις 19 Φεβρουαρίου 2026, αποκαλύπτοντας σέλαος που διαμορφώνεται από το κεκλιμένο μαγνητικό πεδίο του.Ρίχνοντας μια ματιά στη δομή της περιοχής όπου η ατμόσφαιρα αλληλεπιδρά έντονα με το μαγνητικό πεδίο του πλανήτη, μας δίνεται το πιο λεπτομερές πορτρέτο μέχρι σήμερα για το πού σχηματίζονται τα σέλαα του, πώς τα επηρεάζει το μαγνητικό πεδίο, καθώς και δεδομένα για το πώς η ατμόσφαιρα του Ουρανού συνεχίζει να ψύχεται από τη δεκαετία του 1990.Ο Ουρανός έχει την πιο παράξενη μαγνητόσφαιρα στο Ηλιακό Σύστημα. Είναι κεκλιμένος και μετατοπισμένος από τον άξονα περιστροφής του πλανήτη (και αυτός ο πλανήτης ήδη κυλά γύρω από τον Ήλιο σχεδόν στο πλάι του), πράγμα που σημαίνει ότι τα σέλαα κινούνται στην επιφάνεια με πολύπλοκους τρόπους. Η καλύτερη κατανόηση του Ουρανού θα μας δώσει μια εικόνα για τους γιγάντιους πλανήτες που αποτελούνται από πάγο και θα μας βοηθήσει να χαρακτηρίσουμε καλύτερα τους γιγάντιους πλανήτες εκτός του Ηλιακού μας Συστήματος. https://www.nasa.gov/image-article/webb-maps-uranus-upper-atmosphere/

Μελέτες περιέργειας: Οζίδια σε σχηματισμούς κιβωτίων. Το ρόβερ Curiosity Mars της NASA ανακάλυψε αυτά τα ανώμαλα, σε μέγεθος μπιζελιού οζίδια, ενώ εξερευνούσε μια περιοχή γεμάτη με σχηματισμούς τύπου κουτιού — χαμηλές κορυφογραμμές ύψους περίπου 1 έως 2 μέτρων με αμμώδεις κοιλότητες ενδιάμεσα. Αυτό το μωσαϊκό αποτελείται από 50 μεμονωμένες εικόνες που τραβήχτηκαν από το Mars Hand Lens Imager (MAHLI) του Curiosity, μια κάμερα στο άκρο του ρομποτικού βραχίονα του ρόβερ, στις 21 Αυγούστου 2025, την 4.636η ημέρα του Άρη, ή αλλιώς ηλιακό φως, της αποστολής. Δέκα εικόνες σε διαφορετικές ρυθμίσεις εστίασης τραβήχτηκαν σε κάθε μία από τις πέντε τοποθεσίες για να δημιουργηθεί ένα ευκρινές μωσαϊκό. Οι εικόνες ενώθηκαν μετά την αποστολή τους πίσω στη Γη.Τέτοιοι όζοι έχουν παρατηρηθεί πολλές φορές στο παρελθόν στον Κόκκινο Πλανήτη, συμπεριλαμβανομένου του Curiosity. Σχηματίστηκαν από ορυκτά που έμειναν πίσω καθώς το νερό στέγνωσε πριν από δισεκατομμύρια χρόνια. Διασχίζοντας την επιφάνεια για μίλια, οι σχηματισμοί σε σχήμα κουτιού υποδηλώνουν ότι αρχαία υπόγεια ύδατα έρεαν σε αυτό το μέρος του Κόκκινου Πλανήτη αργότερα από το αναμενόμενο, εγείροντας νέα ερωτήματα σχετικά με το πόσο καιρό θα μπορούσε να έχει επιβιώσει η μικροβιακή ζωή στον Άρη πριν από δισεκατομμύρια χρόνια, πριν στεγνώσουν ποτάμια και λίμνες.Οι κορυφογραμμές τύπου boxwork συχνά περιλαμβάνουν μια σκούρα γραμμή, την οποία η ομάδα αναφέρει ως «κεντρικά ρήγματα», όπου τα υπόγεια ύδατα αρχικά διέρρευσαν μέσα από μια ρωγμή βράχου, επιτρέποντας τη συγκέντρωση ορυκτών. Παραδόξως, η αποστολή δεν βρήκε οζίδια κοντά σε αυτά τα κεντρικά ρήγματα. Αντίθετα, βρέθηκαν κατά μήκος των τοιχωμάτων των κορυφογραμμών και στις κοιλότητες μεταξύ τους. Οι κυματιστές κορυφογραμμές μεταξύ των ομάδων των οζιδίων είναι ορυκτές φλέβες από θειικό ασβέστιο, που επίσης εναποτίθενται από υπόγεια ύδατα.Το Curiosity κατασκευάστηκε από το Εργαστήριο Αεριοπροώθησης της NASA, το οποίο διαχειρίζεται το Caltech στην Πασαντίνα της Καλιφόρνια. Το JPL ηγείται της αποστολής εκ μέρους της Διεύθυνσης Επιστημονικών Αποστολών της NASA στην Ουάσινγκτον, στο πλαίσιο του χαρτοφυλακίου του Προγράμματος Εξερεύνησης του Άρη της NASA. Το MAHLI κατασκευάστηκε από την Malin Space Science Systems στο Σαν Ντιέγκο. Για να μάθετε περισσότερα για το Curiosity, επισκεφθείτε: science.nasa.gov/mission/msl-curiosity

Η νέα αιτία σεισμών που ανακάλυψαν επιστήμονες: Μπορεί ο ήλιος να «ταρακουνήσει» τη Γη; Αποκαλύψεις από μία νέα αμφιλεγόμενη έρευνα. Οι ηλιακές εκλάμψεις συχνά επηρεάζουν την ανώτερη ατμόσφαιρα της Γης και δημιουργούν εντυπωσιακές αυρορίδες. Τώρα, επιστήμονες προτείνουν ότι οι ίδιοι εκρηκτικοί παλμοί ηλιακής ενέργειας μπορεί να επηρεάζουν και τους σεισμούς.Όταν μια ηλιακή έκλαμψη κατευθύνεται προς τη Γη, μπορεί να αναδιατάξει λεπτά τα φορτισμένα σωματίδια στην ιονόσφαιρα, μια περιοχή της ανώτερης ατμόσφαιρας γεμάτη ηλεκτρικά φορτισμένα αέρια. Σε νέα μελέτη, οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι αυτές οι αλλαγές μπορεί να τροποποιούν ελαφρά τις ηλεκτρικές δυνάμεις στον φλοιό της Γης και να επηρεάζουν τη σταθερότητα των ρηγμάτων όπου μπορούν να προκληθούν σεισμοί.Αν αποδειχθεί αυτή η σύνδεση, θα συνδέσει τον «καιρό του διαστήματος» με τον σεισμικό κίνδυνο με τρόπο που οι επιστήμονες σήμερα δεν λαμβάνουν υπόψη. Ωστόσο, άλλοι ερευνητές προειδοποιούν ότι το μοντέλο που χρησιμοποιήθηκε στη μελέτη, που δημοσιεύτηκε στις 3 Φεβρουαρίου στο International Journal of Plasma Environmental Science and Technology, είναι υπεραπλουστευμένο και ότι η πραγματική γεωλογία της Γης μπορεί να εξουδετερώνει την επίδραση σχεδόν ολοκληρωτικά. Ένας πλανητικού μεγέθους ηλεκτρικός κύκλος Η Γη είναι γεμάτη φυσικά παραγόμενη ηλεκτρική ενέργεια. Στα ρήγματα του φλοιού, όπου οι τεκτονικές πλάκες συγκρούονται, υπάρχουν κοιλότητες με νερό σε υπερκρίσιμη κατάσταση, γεμάτο ιόντα. Αυτά τα ρήγματα λειτουργούν σαν πυκνωτές, αποθηκεύοντας ηλεκτρική ενέργεια.Στο νέο μοντέλο, οι ερευνητές συνέδεσαν τον φλοιό της Γης με την ιονόσφαιρα — μια φορτισμένη στρώση περίπου 402 χλμ πάνω από την επιφάνεια — σαν δύο άκρα μιας γιγάντιας, διαρρέουσας μπαταρίας. Όταν τα φορτισμένα σωματίδια από μια ηλιακή έκλαμψη χτυπούν τη Γη, η ιονόσφαιρα συγκεντρώνει αρνητικό φορτίο σε χαμηλότερα ύψη, αυξάνοντας την ηλεκτροστατική δύναμη στον φλοιό.Σύμφωνα με τους ερευνητές, η αύξηση αυτή ασκεί πίεση στα ρήγματα, προσομοιώνοντας δυνάμεις συγκρίσιμες με αυτές της βαρύτητας ή των παλιρροιών, και μπορεί να «σπρώξει» ένα ρήγμα να κινηθεί, προκαλώντας σεισμό. Δύσκολο να αποδειχθεί Οι συγγραφείς της μελέτης αναφέρουν ότι ο σεισμός στην περιοχή Noto της Ιαπωνίας το 2024 υποστηρίζει το μοντέλο τους, καθώς συνέπεσε με ισχυρή ηλιακή δραστηριότητα. Ωστόσο, η πρακτική επιβεβαίωση αυτής της σχέσης είναι δύσκολη: η Υπηρεσία Γεωλογικών Ερευνών των ΗΠΑ τονίζει ότι οι σεισμοί δεν ακολουθούν με σαφήνεια τον 11ετή κύκλο του ήλιου.Επιπλέον, η τυχαιότητα παίζει ρόλο: τόσο οι ηλιακές εκλάμψεις όσο και οι σεισμοί είναι συχνά γεγονότα, άρα κάποιες συμπτώσεις θα εμφανιστούν ανεξάρτητα από οποιαδήποτε πραγματική αιτιώδη σχέση.Ο γεωφυσικός Βίκτορ Νοβίκοφ σχολίασε ότι «το προτεινόμενο μοντέλο είναι υπεραπλουστευμένο», επισημαίνοντας ότι δεν λαμβάνει υπόψη την αντίσταση πολλών στρωμάτων πετρωμάτων στη μεταφορά ηλεκτρικού φορτίου, που θα μπορούσε να εξουδετερώσει το ηλεκτρικό πεδίο πριν συμβάλει σε σεισμό.Παρά τις επιφυλάξεις, η έρευνα συνεχίζεται, καθώς η πιθανή σύνδεση μεταξύ διαστημικού και τεκτονικού «καιρού» παραμένει ένα ανοιχτό και συναρπαστικό επιστημονικό πεδίο. Όπως υπενθυμίζουν οι ίδιοι οι επιστήμονες, συσχέτιση δεν σημαίνει αιτιότητα, και η ικανότητα του ήλιου να «ταρακουνά» αξιόπιστα τα ρήγματα της Γης παραμένει προς διερεύνηση. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2076786/i-nea-aitia-seismon-poy-anakalypsan-epistimones-mporei-o-ilios-na-tarakoynisei-ti-gi/

Λογισμικό κβαντικής χημείας υπόσχεται επανάσταση στην ανακάλυψη νέων φαρμάκων και υλικών. Μπορεί να εκτελεί περισσότερους από ένα πεντάκις εκατομμύριο υπολογισμούς το δευτερόλεπτο. Ένας ισχυρός μηχανισμός κβαντικής χημείας είναι πλέον διαθέσιμος και μπορεί να βοηθήσει τους επιστήμονες να αντιμετωπίσουν πολύπλοκα χημικά προβλήματα. Η νέα τεχνολογία θα μπορούσε να επιταχύνει δραστικά την έρευνα στην ανακάλυψη φαρμάκων, στην επιστήμη υλικών και σε άλλους τομείς, υποστηρίζει η εταιρεία QDX που βρίσκεται πίσω από αυτό το προηγμένο λογισμικό.Η κβαντική χημεία είναι ο κλάδος εκείνος της Θεωρητικής Χημείας (και ειδικότερα της Θεωρητικής Φυσικοχημείας) ο οποίος αποτελεί εφαρμογή της Κβαντικής Μηχανικής (κλάδος της Φυσικής) στα προβλήματα της ΧημείαςΤο σύστημα Extreme scale Electronic Structure System, γνωστό ως EXESS, μπορεί να εκτελεί περισσότερους από ένα πεντάκις εκατομμύριο υπολογισμούς το δευτερόλεπτο για την αντιμετώπιση ζητημάτων κβαντικής χημείας σύμφωνα με ανακοίνωση εκπροσώπων της QDX.Οι υπολογισμοί κβαντικής χημείας διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη νέων φαρμάκων και υλικών. Για παράδειγμα, οι ερευνητές χρησιμοποιούν προσομοιώσεις κβαντικής χημείας για να κατανοήσουν πώς τα φάρμακα αλληλεπιδρούν με μοριακές θέσεις πρόσδεσης στο σώμα. Αυτή η κατανόηση μπορεί να βοηθήσει στην τροποποίηση του μορίου ενός φαρμάκου ώστε να βελτιστοποιηθεί η ταχύτητα και η αποτελεσματικότητα της σύνδεσης.Ωστόσο, παραδοσιακά, η μοντελοποίηση στην κβαντική χημεία απαιτεί τεράστια υπολογιστική ισχύ. Όπως δήλωσε στο Live Science ο διευθύνων σύμβουλος της QDX Λουνγκ Γουάνγκ σε πολλές περιπτώσεις είναι πραγματικά ταχύτερο να συνθέσει κανείς μια ένωση και να τη δοκιμάσει σε διάστημα εβδομάδων παρά να εκτελέσει τον αντίστοιχο υπολογισμό για αυτήν την ένωση.Η απαιτούμενη υπολογιστική ισχύς αυξάνεται εκθετικά με τον αριθμό των ατόμων στο σύστημα. Η ακριβής επίλυση προβλημάτων με μεγάλα μόρια, όπως οι πρωτεΐνες που μπορούν να περιέχουν χιλιάδες άτομα, γίνεται γρήγορα μη βιώσιμη. Σκοπός του EXESS σύμφωνα με τον Γουάνγκ είναι να καταστήσει την κβαντική χημεία αρκετά γρήγορη ώστε να μπορεί να χρησιμοποιείται στην πράξη. Οι δυνατότητες Σύμφωνα με την QDX το EXESS λειτουργεί τρεις έως τέσσερις χιλιάδες φορές ταχύτερα από πολλά άλλα πακέτα λογισμικού κβαντικής χημείας, ανοίγοντας τον δρόμο για υπολογισμούς σε μεγάλα μόρια όπως οι πρωτεΐνες. Δεν υπάρχει μία και μοναδική καινοτομία που να ευθύνεται για αυτή τη μεγάλη αύξηση ταχύτητας και το σύστημα λειτουργεί σε συμβατικό υλικό, χωρίς να απαιτείται κβαντικός υπολογιστής. Αντίθετα η ερευνητική ομάδα βελτιστοποίησε πολλά επιμέρους στοιχεία του λογισμικού τα οποία συνδυαστικά αυξάνουν την ταχύτητα και την κλίμακα των υπολογισμών.Ορισμένοι υπολογισμοί που θεωρητικά θα χρειάζονταν περίπου έναν μήνα μπορούν να ολοκληρωθούν σε περίπου 12 λεπτά με τη χρήση του EXESS σύμφωνα με τους δημιουργούς του.Ένας από τους τρόπους με τους οποίους η ομάδα επιτάχυνε τους υπολογισμούς ήταν η εκτέλεση πολλαπλών διεργασιών ταυτόχρονα. Πολλοί αλγόριθμοι κβαντικής χημείας έχουν σχεδιαστεί ώστε να λειτουργούν διαδοχικά, βήμα προς βήμα. Ωστόσο, ακόμη και με εξαιρετικά μεγάλη υπολογιστική ισχύ, δεν είναι δυνατόν να συμπτυχθεί ο χρόνος εκτέλεσης αν η διαδικασία παραμένει αυστηρά σειριακή. Η ομάδα τροποποίησε αλγορίθμους και θεωρητικές προσεγγίσεις ώστε να επιτρέπεται η παράλληλη εκτέλεση περισσότερων διαδικασιών, όπως σε μια βιομηχανική κουζίνα που παράγει πολλές συνταγές ταυτόχρονα.Για παράδειγμα εφάρμοσαν μια τεχνική γνωστή ως μοριακός κατακερματισμός η οποία διασπά ένα πρόβλημα σε μικρότερα τμήματα, υπολογίζει αυτά τα τμήματα ταυτόχρονα και στη συνέχεια τα συνδυάζει ξανά. Αυτό επέτρεψε την επιτάχυνση μεγάλων υπολογισμών μέσω της παράλληλης εκτέλεσης πολλών μικρότερων υπολογισμών.Η QDX επικεντρώνεται επί του παρόντος στη χρήση του EXESS για την ανακάλυψη φαρμάκων, εντοπίζοντας και βελτιστοποιώντας αλληλεπιδράσεις μεταξύ φαρμάκων και οργανισμού ή κατανοώντας καλύτερα πώς λειτουργούν τα υπάρχοντα φάρμακα και γιατί αναπτύσσεται αντοχή σε αυτά. Ωστόσο, η εταιρεία προσφέρει δωρεάν πρόσβαση για εγκεκριμένα ερευνητικά έργα, ενώ μια περιορισμένη έκδοση του λογισμικού είναι διαθέσιμη και στο ευρύ κοινό.Ο Γουάνγκ δήλωσε ότι ελπίζει οι ερευνητές να αξιοποιήσουν το σύστημα για προβλήματα πέρα από αυτά στα οποία εστιάζει σήμερα η εταιρεία επισημαίνοντας ότι το μεγαλύτερο μέρος των πιθανών εφαρμογών της κβαντικής χημείας παραμένει ακόμη ανεκμετάλλευτο και θα μπορούσε να οδηγήσει σε απρόσμενες εξελίξεις. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2076350/logismiko-kvantikis-chimeias-yposchetai-epanastasi-stin-anakalypsi-neon-farmakon-kai-ylikon/